წლების წინ ავტომობილი თავისუფლების სიმბოლოდ ითვლებოდა. დღეს კი, როდესაც მანქანაში ჯდებით, თქვენ ფაქტობრივად ბორბლებზე შემდგარ კომპიუტერში შედიხართ, რომელიც თქვენს შესახებ ათასობით მონაცემს აგროვებს და ავრცელებს.

რა ინფორმაციას ითვისებენ მწარმოებლები?

თანამედროვე ავტომობილების კონფიდენციალურობის პოლიტიკა ხშირად შეიცავს შემაძრწუნებელ დეტალებს. მწარმოებლები აგროვებენ ზუსტ ინფორმაციას თქვენი გადაადგილების მარშრუტების, ავტომობილში მყოფი პირების, რადიოსადგურების და თქვენი მართვის სტილის შესახებ — მაგალითად, რამდენად ხშირად ამუხრუჭებთ მკვეთრად ან არღვევთ სიჩქარის რეჟიმს.

თუმცა, შეგროვებული მონაცემები ამით არ შემოიფარგლება. ზოგიერთი სისტემა ითვლის მძღოლის წონას, აფიქსირებს სახის მიმიკებს და აკვირდება ქცევას. სალონში დამონტაჟებული კამერები კი პოტენციურად ნებისმიერ მოქმედებას აფიქსირებენ.

მონაცემთა გაყიდვა და სადაზღვევო რისკები

Mozilla-ს კვლევის თანახმად, ავტომობილების მწარმოებლები კონფიდენციალურობის კუთხით ერთ-ერთი ყველაზე ცუდი კატეგორიის პროდუქტს წარმოადგენენ. კვლევაში შესწავლილი 25 ბრენდიდან ვერცერთმა ვერ დააკმაყოფილა უსაფრთხოების სტანდარტები.

ყველაზე საგანგაშო კი ისაა, რომ მწარმოებლები ამ მონაცემებს მესამე მხარეს, მათ შორის სადაზღვევო კომპანიებს ყიდიან. ეს პირდაპირ აისახება მძღოლების ჯიბეზე. გავრცელებულია შემთხვევები, როდესაც მძღოლებს დაზღვევის პრემია დაუგეგმავად გაეზარდათ მას შემდეგ, რაც დაზღვევამ მათი მართვის დეტალური მონაცემები მიიღო.

"ადამიანები შოკირებულნი იქნებოდნენ, თუ გაიგებდნენ, რამდენი მონაცემი გროვდება და გადაიცემა მესამე პირებზე, რაც თქვენს ცხოვრებას წამიერი სიზუსტით აჩვენებს," - აცხადებს დარელ ვესტი, Brookings Institute-ის ექსპერტი.

მომავალი კიდევ უფრო მკაცრი იქნება

აშშ-ში დაგეგმილი ფედერალური რეგულაციები ავტომობილებს ავალდებულებს, დაამონტაჟონ ინფრაწითელი ბიომეტრიული კამერები. ეს სისტემები აკონტროლებს მძღოლის თვალების მოძრაობასა და სხეულის ენას, რათა დადგინდეს, არის თუ არა მძღოლი დაღლილი ან ნასვამი. მიუხედავად იმისა, რომ ეს უსაფრთხოებას ემსახურება, ის ხსნის კარს ჯანმრთელობისა და პირადი ჩვევების შესახებ მონაცემთა მასშტაბური შეგროვებისთვის.

მომხმარებელთა უმეტესობას არ აქვს წარმოდგენა, რომ მათი ავტომობილი მუდმივად "ესაუბრება" სერვერებს. 2030 წლისთვის, პროგნოზების მიხედვით, გზებზე მოძრავი ავტომობილების 95% ინტერნეტთან იქნება მიერთებული, რაც მონაცემთა შეგროვებას უნივერსალურს გახდის.