უკრაინისთვის საბრძოლო მასალის მიწოდების ჩეხური ინიციატივა კრიზისის წინაშეა. Financial Times-ის ინფორმაციით, მას შემდეგ, რაც ჩეხეთის მთავრობას ანდრეი ბაბიში ჩაუდგა სათავეში, პროგრამის მხარდამჭერი ქვეყნების რაოდენობა 18-დან 9-მდე შემცირდა.

პროექტის მნიშვნელობაზე ჩეხეთის პრეზიდენტმა პეტრ პაველმა ისაუბრა. მისი თქმით, ეს მექანიზმი უკრაინისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია, რადგან კიევი მსხვილკალიბრიანი საბრძოლო მასალის ნახევარს სწორედ ამ გზით იღებს. 2024 წლიდან პრაღამ უკვე ოთხ მილიონზე მეტი საარტილერიო ჭურვის გადაცემა დააკოორდინა.

რატომ შემცირდა მხარდაჭერა?

ცვლილებების მთავარი მიზეზი პრემიერ-მინისტრ ანდრეი ბაბიშის პოლიტიკური კურსია. დეკემბერში არჩევნებში გამარჯვების შემდეგ, ბაბიშმა ღიად განაცხადა, რომ არ სურს ჩეხეთის სახელმწიფო ბიუჯეტიდან უკრაინის შეიარაღების დაფინანსება. მისი განმარტებით, პრიორიტეტი ქვეყნის შიგნით არსებული ეკონომიკური პრობლემების მოგვარებაა, მათ შორის ელექტროენერგიის გაძვირებული ტარიფების კომპენსირება.

სამხედრო სფეროს ოფიციალური პირები აღნიშნავენ, რომ ჩეხეთის მთავრობის მხრიდან ინიციატივის აქტიური მხარდაჭერის ნაკლებობამ სხვა დონორი ქვეყნები დააბნია. ვითარება „უცნაურად“ ფასდება, რადგან მრავალი პარტნიორი ინიციატივის გაგრძელებას პრაღის ლიდერობის გარეშე ვერ ხედავს.

რა ელის პროექტს?

მიუხედავად სირთულეებისა, ინიციატივა ჯერ არ შეჩერებულა. Czechoslovak Group-ის ხელმძღვანელი მიხალ სტრნადი აცხადებს, რომ პროექტი მუშაობას აგრძელებს, თუმცა გაცილებით ნელი ტემპით. მისივე თქმით, ზოგიერთმა დონორმა ქვეყანამ გადაწყვიტა, საერთოდ გვერდი აუაროს ჩეხურ პლატფორმას და ჭურვები პირდაპირ მწარმოებლებისგან შეიძინოს.

ამჟამად პროექტის მონაწილეებს შორის რჩებიან გერმანია და რამდენიმე სკანდინავიური სახელმწიფო. თუმცა, დონორთა ბაზის შემცირება მნიშვნელოვან კითხვის ნიშნებს აჩენს უკრაინისთვის მიწოდების ჯაჭვის სტაბილურობასთან დაკავშირებით.