ამერიკის შეერთებულ შტატებში პირადი დანაზოგების დონემ ბოლო წლების განმავლობაში ყველაზე კრიტიკულ ნიშნულს მიაღწია. ეკონომიკური ანალიზის ბიუროს მონაცემებით, აპრილში ეს მაჩვენებელი 2.6%-მდე შემცირდა, რაც მნიშვნელოვანი ვარდნაა მარტში დაფიქსირებულ 3.2%-თან და ერთი წლის წინანდელ 5.8%-თან შედარებით.

ისტორიული ვარდნა

ეკონომისტები არსებულ ვითარებას საგანგაშოს უწოდებენ. Navy Federal Credit Union-ის მთავარი ეკონომისტის, ჰეზერ ლონგის თქმით, 2022 წლის პოსტპანდემიური პერიოდის გარდა, ბოლო 65 წლის განმავლობაში დანაზოგების ასეთი დაბალი დონე პრაქტიკულად არ დაფიქსირებულა.

მაშინ, 2022 წლის ივნისში, მაჩვენებელი 2.2%-ს შეადგენდა. თუმცა, მაშინდელი ვითარება განსხვავებული იყო: მოსახლეობას პანდემიის პერიოდის სახელმწიფო დახმარებები ჰქონდა და მათ ხარჯვა სურდათ. დღეს კი სიტუაცია სულ სხვა მიზეზებითაა განპირობებული.

ინფლაცია ხელფასებს ასწრებს

მთავარი პრობლემა ფასების ზრდაა, რომელიც მოქალაქეთა შემოსავლებს აჭარბებს. აპრილში ინფლაციამ წლიურ ჭრილში 3.8% შეადგინა, რაც 2023 წლის მაისის შემდეგ ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია. ამავე პერიოდში, საშუალო საათობრივი ანაზღაურება მხოლოდ 3.6%-ით გაიზარდა.

ხარჯების ზრდა განსაკუთრებით შესამჩნევია:

  • საკვებ პროდუქტებზე;
  • ელექტროენერგიაზე;
  • ჯანდაცვის მომსახურებაზე;
  • საწვავზე, რომლის ფასი ირანის ომის დაწყების შემდეგ განსაკუთრებით გაიზარდა.

აშშ-ში ბენზინის საშუალო ფასი ამჟამად გალონზე 4.43 დოლარს შეადგენს, რაც ოჯახების ბიუჯეტზე მძიმე ტვირთად აწვება.

ვალების ზრდა და სესხების აღება

NerdWallet-ის კვლევის მიხედვით, ამერიკელთა 37% იძულებულია ყოველდღიური ხარჯების დასაფარად საკრედიტო ბარათებს ან სესხებს მიმართოს. საგულისხმოა, რომ ამ კატეგორიაში მაღალშემოსავლიანი ოჯახებიც (წლიურად 100 000 დოლარზე მეტი) ხვდებიან — მათი 35% ფინანსური ვალდებულებების ზრდას ადასტურებს.

ვითარებას ართულებს ისიც, რომ მოქალაქეები უკვე საპენსიო დანაზოგებსაც კი ეხებიან. Fidelity-ს მონაცემებით, პირველ კვარტალში იმ დასაქმებულთა წილი, რომლებსაც საპენსიო ანგარიშიდან (401k) სესხი აქვთ აღებული, 19.2%-მდე გაიზარდა.

ეკონომიკური პროგნოზები ოპტიმიზმის საფუძველს არ იძლევა. ჰეზერ ლონგის შეფასებით, მიმდინარე წლის მეორე ნახევარში, როდესაც საგადასახადო დაბრუნებები დაიხარჯება და შემოსავლების დამატებითი ზრდა არ იგეგმება, მომხმარებლებს ხარჯების კიდევ უფრო მეტად შეკვეცა მოუწევთ.