1821 წელს ჩეროკების ტომში უჩვეულო სასამართლო პროცესი გაიმართა. ტომის წევრები სეკოიას, ადგილობრივ მჭედელს, შავ მაგიაში სდებდნენ ბრალს. მიზეზი მარტივი იყო: წლების განმავლობაში ის ქაღალდზე უცნაურ ნიშნებს ხაზავდა, რასაც თანატომელები ეჭვის თვალით უყურებდნენ.

3 ფოტო — დააჭირე გასადიდებლად

სეკოია ამტკიცებდა, რომ მისი გამოგონება ჩეროკებს პირველად მისცემდა საშუალებას, საკუთარი ენა წერილობით დაეფიქსირებინათ. სიმართლის დასამტკიცებლად, უხუცესებმა ექსპერიმენტი ჩაატარეს: სეკოიას ქალიშვილი, აიოკა, სხვა ოთახში გაიყვანეს. მამა-შვილმა ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად დაწერეს ტექსტები და გაცვალეს. როდესაც ორივემ შეძლო მეორის ნაწერი ხმამაღლა წაეკითხა, ეჭვი აღტაცებამ შეცვალა.

რევოლუციური მეთოდი

სეკოიას დამწერლობა შედგებოდა 85 სიმბოლოსგან, სადაც თითოეული ნიშანი კონკრეტულ ბგერას — მარცვალს გამოხატავდა. მან სიმბოლოები ბერძნული, ებრაული და ინგლისური ანბანებიდან ისესხა, თუმცა სისტემა სრულიად უნიკალური იყო. შედეგი განსაცვიფრებელი გამოდგა: ექვს თვეში ყოველი მეოთხე ჩეროკი წერა-კითხვას ფლობდა.

მეოთხედი საუკუნის თავზე, ჩეროკებს წერა-კითხვის უფრო მაღალი მაჩვენებელი ჰქონდათ, ვიდრე აშშ-ის არამკვიდრ მოსახლეობას. 1828 წელს გამოვიდა გაზეთი „Cherokee Phoenix“ — პირველი გაზეთი მშობლიურ ენაზე, რომელიც ადგილობრივმა მოსახლეობამ გამოსცა.

კულტურული მემკვიდრეობა

თუმცა, განათლების დონის ზრდამ ვერ შეაჩერა აშშ-ის მთავრობის აგრესიული პოლიტიკა ჩეროკების მიწების მიმართ. მიუხედავად „ცრემლების ბილიკისა“ და იძულებითი მიგრაციისა, ხალხმა დამწერლობა შეინარჩუნა. სეკოიას შექმნილი სისტემა დღესაც გამოიყენება — საბავშვო წიგნებსა და ოფიციალურ დოკუმენტებში.

სეკოიას გავლენა ჩეროკების მიღმაც გავიდა. ისტორიული ცნობებით, მისმა მეთოდმა შთააგონა დასავლეთ აფრიკის „ვაი“ (Vai) ხალხის დამწერლობის შექმნაც. თავად სეკოია 1843 წელს მექსიკაში გარდაიცვალა, თუმცა მისი საფლავის ზუსტი ადგილი დღემდე უცნობია.