ისრაელსა და ირანს შორის განვითარებულმა მოვლენებმა რეგიონში კვლავ გაამწვავა ვითარება. მიუხედავად აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის მოწოდებისა, თავშეკავება გამოეჩინათ, ორი ქვეყანა ერთმანეთს საპასუხო დარტყმებით დაუპირისპირდა. ეს დაძაბულობა აშშ-სა და ირანს შორის არსებულ მყიფე დიპლომატიურ კავშირებს კიდევ უფრო მეტ საფრთხეს უქმნის.

ისრაელმა ირანის ტერიტორიაზე მდებარე ობიექტები მას შემდეგ დაბომბა, რაც თეირანმა ისრაელის მიმართულებით რაკეტები გაუშვა. ირანული მხარის განცხადებით, ეს ნაბიჯი ბეირუთზე განხორციელებული ისრაელის თავდასხმების საპასუხო რეაქცია იყო.

ანალიტიკოსების შეფასებით, ეს ესკალაცია ნათელს ხდის, რომ ვაშინგტონს ისრაელზე სრული კონტროლის მოპოვება უჭირს. თეირანი აქტიურად ცდილობს გამოიყენოს აშშ-სა და ისრაელს შორის არსებული განსხვავებული მიდგომები, რათა მოლაპარაკებების მაგიდასთან საკუთარი პოზიცია გაიმყაროს.

Anadolu via Getty Images

დონალდ ტრამპი აცხადებს, რომ ირანთან ბირთვულ საკითხებზე შეთანხმება „ძალიან ახლოსაა“, თუმცა რეალობა უფრო რთულია. ირანის პრეზიდენტი მასუდ ფეზეშქიანი კი პირდაპირ მიანიშნებს, რომ სამხედრო დაპირისპირება და დიპლომატია „ეროვნული ძალის ორი ფრთაა“, რაც ირანის მზადყოფნაზე მეტყველებს, მოლაპარაკებებში მეტი დათმობა მოითხოვოს.

სამხედრო კოორდინაცია ისრაელსა და აშშ-ს შორის კვლავ მაღალ დონეზე რჩება. IDF-ის ცნობით, დარტყმების დროს აშშ-ის ცენტრალურ სარდლობასთან სრული კოორდინაცია არსებობდა და ამერიკულმა მხარემ ირანული რაკეტების ჩამოგდებაშიც მიიღო მონაწილეობა. მიუხედავად საჯარო დისტანცირებისა, ვაშინგტონი რეგიონში საკუთარი სამხედრო ყოფნის მასშტაბებს არ ამცირებს.

ირანის ეკონომიკა ამერიკული სანქციებისა და საზღვაო ბლოკადის გამო მძიმე წნეხის ქვეშაა. თეირანის მთავარი მიზანი სანქციების მოხსნა და გაყინული მილიარდობით დოლარის დაბრუნებაა. ამავდროულად, ირანი ცდილობს, შეზღუდოს ისრაელის მოქმედებები ჰეზბოლას წინააღმდეგ, რადგან ამ დაჯგუფებას საკუთარი უსაფრთხოების გარანტად განიხილავს.

ტრამპის ადმინისტრაცია ამჟამად ცდილობს, ირანთან შეთანხმებას მიაღწიოს, რათა ჰორმუზის სრუტე გაიხსნას და ნავთობის ფასები დასტაბილურდეს. თუმცა, ირანი აშშ-სგან წინასწარ დათმობებს ელის, რაზეც ვაშინგტონი ჯერჯერობით უარს აცხადებს. რეგიონში არსებული არასტაბილურობა კი კვლავ მაღალ რისკად რჩება, რაც ნებისმიერ დროს შეიძლება პირდაპირ სამხედრო კონფლიქტში გადაიზარდოს.

Anadolu via Getty Images