პოლონეთსა და უკრაინას შორის ურთიერთობები ისტორიული უთანხმოების ფონზე დაიძაბა. პოლონეთის პრეზიდენტმა კაროლ ნავროცკიმ განაცხადა, რომ აპირებს „თეთრი არწივის“ ორდენის — ქვეყნის უმაღლესი სახელმწიფო ჯილდოს — უკრაინის პრეზიდენტ ვოლოდიმირ ზელენსკისთვის ჩამორთმევის საკითხი სპეციალურ საბჭოზე დააყენოს.

კონფლიქტის მიზეზი ზელენსკის მიერ ხელმოწერილი ბრძანება გახდა, რომლის თანახმადაც, უკრაინის სპეციალური დანიშნულების სამხედრო შენაერთს „UPA-ს გმირები“ ეწოდა. UPA, ანუ უკრაინის ამბოხებულთა არმია, ისტორიულად ორაზროვან ფიგურად მიიჩნევა.

ისტორიული მეხსიერება და პოლიტიკური კონტექსტი

უკრაინელი ნაციონალისტებისთვის UPA საბჭოთა კავშირისა და ნაცისტური გერმანიის წინააღმდეგ მებრძოლი ძალაა. თუმცა, პოლონეთისთვის ეს ორგანიზაცია ვოლინის ხოცვა-ჟლეტასთან ასოცირდება. 1943-1945 წლებში, ისტორიული მონაცემებით, UPA-ს მებრძოლების მიერ დაახლოებით 100 000 პოლონელი იქნა მოკლული.

პოლონეთის პრემიერ-მინისტრმა დონალდ ტუსკმა აღნიშნა, რომ უკრაინის პრეზიდენტის ეს ნაბიჯი „ისტორიულ მგრძნობელობას ლახავს“ და ორმხრივი ურთიერთობებისთვის საგანგაშო სიგნალია. პოლონეთის საზოგადოებაში პროტესტი იმდენად დიდია, რომ ქვეყნის ისტორიულმა ფიგურამ, ლეხ ვალენსამ, საჯაროდ განაცხადა, რომ უკრაინის დროშის სამკერდე ნიშანს აღარ გაიკეთებს.

რა მოხდება შემდეგ?

  • 8 ივნისს „თეთრი არწივის“ ორდენის საბჭო შეიკრიბება.
  • საბჭომ უნდა განიხილოს ჯილდოს ჩამორთმევის სამართლებრივი და პოლიტიკური საფუძვლები.
  • პოლონეთის ხელისუფლება აცხადებს, რომ უკრაინის მხარდაჭერა ომში არ ნიშნავს ისტორიული ჭრილობების დავიწყებას.

ვოლოდიმირ ზელენსკი, რომელიც რუსეთთან ომის პირობებში უკრაინის ერთიანობის შენარჩუნებას ისტორიული სიმბოლოების გააქტიურებით ცდილობს, ამ ნაბიჯით რთულ დიპლომატიურ მდგომარეობაში აღმოჩნდა. მიუხედავად იმისა, რომ პოლონეთი კიევის ერთ-ერთი ყველაზე მტკიცე მოკავშირეა, ისტორიული ნარატივების შეჯახება ურთიერთობებს ახალ გამოწვევებს უქმნის.