შეერთებულმა შტატებმა ჩინური ბიზნესის წამყვანი წარმომადგენლები — Alibaba, BYD და Baidu — „ჩინეთის სამხედრო კომპანიების“ სიაში შეიყვანა. პენტაგონის განახლებული გადაწყვეტილება მიზნად ისახავს იმ სუბიექტების იდენტიფიცირებას, რომლებიც, ვაშინგტონის შეფასებით, ჩინეთის სამხედრო სტრატეგიას უჭერენ მხარს.

ეს ნაბიჯი კიდევ უფრო აფართოებს შავ სიას, რომელშიც უკვე 188 კომპანიაა გაერთიანებული. შედარებისთვის, 2025 წელს ამ ჩამონათვალში 134 ფირმა ფიქსირდებოდა. პენტაგონის განმარტებით, სიაში ხვდებიან ის ორგანიზაციები, რომლებიც ჩინეთის სამხედრო კონტროლის ქვეშ არიან ან ხელს უწყობენ ქვეყნის „სამხედრო-სამოქალაქო შერწყმის“ პოლიტიკას.

აღსანიშნავია, რომ სიაში მოხვედრისთვის კომპანიას აუცილებლად უნდა ჰქონდეს გარკვეული ოპერაციები შეერთებული შტატების ტერიტორიაზე. შედეგად, ამ ფირმებს აეკრძალებათ აშშ-ის თავდაცვის სფეროს კონტრაქტებში მონაწილეობა.

პეკინისა და ექსპერტების რეაქცია

ჩინეთის საელჩომ ვაშინგტონში გადაწყვეტილებას „დისკრიმინაციული“ უწოდა. ოფიციალური პეკინის განცხადებით, შეერთებული შტატები ეროვნული უსაფრთხოების ცნებას ხელოვნურად აფართოებს და არასამართლიან გარემოს ქმნის ჩინური ბიზნესისთვის.

CIA-სა და თეთრი სახლის ეროვნული უსაფრთხოების საბჭოს ყოფილმა ექსპერტმა, დენის უაილდერმა, ამ ზომების ეფექტიანობა ეჭვქვეშ დააყენა. მისი თქმით, მსგავსი „ფართომასშტაბიანი“ სანქციები ხშირად ფორმალური ხასიათისაა.

„ბევრი ამერიკული კომპანია უკვე მჭიდროდ თანამშრომლობს დასახელებულ სუბიექტებთან და ისინი ამ კავშირებს არ გაწყვეტენ, თუკი კონკრეტული ფინანსური ზიანი არ ემუქრებათ“, — აღნიშნა უაილდერმა.

კონტექსტი და გავლენა

შავი სიის გაფართოება მოხდა აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპსა და ჩინეთის ლიდერ სი ძინპინს შორის გამართული სამიტიდან ერთი თვის თავზე. შეხვედრის მიზანი ორ ქვეყანას შორის წლების განმავლობაში მიმდინარე სავაჭრო და ტექნოლოგიური ომის დეესკალაცია იყო.

სიაში Alibaba-ს, BYD-სა და Baidu-ს გარდა, მოხვდნენ ისეთი კომპანიებიც, როგორიცაა ხელოვნური ინტელექტისა და რობოტიკის სფეროში მოღვაწე RoboSense Technology და Hangzhou-ს ბაზაზე მოქმედი Unitree Robotics. აღნიშნული კომპანიების მხრიდან კომენტარები ჯერჯერობით არ გაკეთებულა.