საუკუნეზე მეტია, რაც მუსიკოსები და პედაგოგები კამათობენ: შეუძლია თუ არა პიანისტს, მხოლოდ კლავიშებზე შეხების მანერით შეცვალოს ინსტრუმენტის ჟღერადობა? სკეპტიკოსები ამტკიცებდნენ, რომ ბგერის ხასიათი მხოლოდ მექანიკური პროცესია, თუმცა NeuroPiano Institute-ისა და Sony Computer Science Laboratories-ის მკვლევართა ჯგუფმა, დოქტორ შინიჩი ფურუიას ხელმძღვანელობით, ამ დებატებს წერტილი დაუსვა.

ტექნოლოგია, რომელმაც მუსიკა გაშიფრა

PNAS-ში გამოქვეყნებული კვლევისთვის მეცნიერებმა გამოიყენეს სპეციალური სენსორული სისტემა სახელად HackKey. ეს ტექნოლოგია საშუალებას იძლევა, წამში 1000 კადრის სიჩქარით და მიკროსკოპული სიზუსტით აღიბეჭდოს პიანისტის თითების მოძრაობა 88-ვე კლავიშზე.

ექსპერიმენტში მონაწილეობა 20-მა საერთაშორისო დონის პიანისტმა მიიღო. მათ დავალებად ჰქონდათ სხვადასხვა ტემბრის — მაგალითად, „კაშკაშა“ და „მძიმე“ ბგერების — შექმნა. შედეგებმა აჩვენა, რომ მსმენელები, მუსიკალური განათლების მქონენიც და რიგითი მსმენელებიც, უშეცდომოდ განასხვავებდნენ პიანისტების მიერ ჩაფიქრებულ ნიუანსებს.

რა ხდება კლავიშებთან?

კვლევამ გამოავლინა კონკრეტული მოძრაობითი მახასიათებლები, რომლებიც ბგერის აღქმას ცვლის:

  • აჩქარების მიკრო-ცვლილებები;
  • დარტყმის ზუსტი დრო;
  • ხელების მოძრაობის სინქრონიზაცია.

მკვლევართა თქმით, ეს არ არის სუბიექტური შეგრძნება. ეს არის ფიზიკურად გაზომვადი ქმედება, რომელიც წლების განმავლობაში გამომუშავებული უნარების შედეგია. მუსიკალური არტისტიზმი, როგორც აღმოჩნდა, ფიზიკურ მოძრაობებშია დაფუძნებული.

რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?

ამ აღმოჩენას დიდი პოტენციალი აქვს მუსიკალურ განათლებაში. ნაცვლად ბუნდოვანი მითითებებისა, როგორიცაა „დაუკარი უფრო თბილად“, მომავლის სასწავლო სისტემები სტუდენტებს ვიზუალურად აჩვენებენ, თუ რა ფიზიკური მოძრაობებია საჭირო კონკრეტული ჟღერადობის მისაღწევად.

გარდა ამისა, კვლევა გავლენას მოახდენს ნეირომეცნიერებასა და რობოტიკაზე. მეცნიერები უკვე განიხილავენ, როგორ შეიძლება ამ მონაცემების გამოყენება უფრო ექსპრესიული ციფრული ინსტრუმენტების შესაქმნელად ან რეაბილიტაციის პროცესებში, სადაც მოძრაობის კოორდინაციას გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს.

ეს კვლევა ხსნის კარს „დინაფორმიკის“ — მუსიკალური შესრულების მეცნიერების — განვითარებისთვის, რაც მუსიკოსებს საშუალებას მისცემს, უფრო ეფექტურად ივარჯიშონ და თავიდან აიცილონ პროფესიული ტრავმები.