ინტერნეტის განვითარების ადრეულ ეტაპზე პროგრამული უზრუნველყოფა, როგორიც იყო Lotus Notes, კრიტიკულად მნიშვნელოვანი გახდა. ის წარმოადგენდა კომპრომისს IT დეპარტამენტებსა და თანამშრომლებს შორის. მაშინდელი მუშახელი აქტიურად ცდილობდა ინტერნეტის ინსტრუმენტების სამუშაო სივრცეში შემოტანას, რადგან ხედავდნენ, რომ ეს მათ პროდუქტიულობას ზრდიდა.

დღეს სიტუაცია რადიკალურად განსხვავებულია. ხელოვნური ინტელექტის (AI) შემთხვევაში ჩვენ ვხედავთ არა თანამშრომელთა ენთუზიაზმს, არამედ მენეჯმენტის ზეწოლას. კომპანიები აიძულებენ კადრებს, გამოიყენონ AI, წინააღმდეგ შემთხვევაში კი სამსახურიდან გათავისუფლებით ემუქრებიან.

რატომ არის AI განსხვავებული?

ისტორიულად, თანამშრომლები ყოველთვის მიესალმებოდნენ ინსტრუმენტებს, რომლებიც მათ საქმეს უადვილებდა. ასე იყო Apple II-ის და ადრეული ვებ-ინსტრუმენტების შემთხვევაშიც. როდესაც IT დეპარტამენტები კრძალავდნენ ამ ტექნოლოგიებს, თანამშრომლები მათ „უვლიდნენ“ და მაინც ნერგავდნენ, რადგან ეს აუცილებელი იყო შედეგის მისაღწევად.

AI-ის შემთხვევაში კი, მისი მიღება არ არის ორგანული. მაშინ როცა ადრეულ ვებ-ტექნოლოგიებს მომხმარებლები თავად ეძიებდნენ, დღეს ახალგაზრდა თაობა და თანამშრომელთა დიდი ნაწილი ხელოვნურ ინტელექტს ნაკლებად სანდოდ და ნაკლებად ეფექტურად მიიჩნევს.

პროცესის ცოდნა vs წესები

ბიზნესში არსებობს ცნება „პროცესის ცოდნა“ — ეს არის არაფორმალური გამოცდილება, რომელიც თანამშრომლებს ეხმარება გადალახონ ბიუროკრატიული ბარიერები. როდესაც მენეჯმენტი ითხოვს „წესების მიხედვით“ მუშაობას (work-to-rule), ეს ხშირად აჩერებს კომპანიის მუშაობას.

დღევანდელი AI-ის ირგვლივ არსებული აჟიოტაჟი უფრო ჰგავს მენეჯმენტის სურვილს, ჰქონდეთ სრული კონტროლი, ვიდრე რეალურ საჭიროებას. თუკი ადრე Lotus Notes-მა მოაგვარა IT-ისა და მომხმარებლების კონფლიქტი, დღევანდელი AI სისტემები ამ ფუნქციას ვერ ასრულებენ, რადგან მათ არ გააჩნიათ ის პრაქტიკული სარგებელი, რაც ინტერნეტს ჰქონდა.

შესაბამისად, ხელოვნური ინტელექტის ამჟამინდელი „ბუშტი“ არ იმეორებს ინტერნეტის ბუმის სცენარს. ინტერნეტი იყო ინსტრუმენტი, რომელიც მუშახელს სჭირდებოდა, ხოლო AI ხშირად რჩება მხოლოდ მენეჯმენტის ინიციატივად, რომლის დანერგვაც ადმინისტრაციულ ძალადობას მოითხოვს.