2007 წლის საბინაო კრიზისის შემდეგ, მსოფლიო ეკონომიკამ არაერთი რყევა გამოიარა, თუმცა მასშტაბური ფინანსური კოლაფსისთვის თავის არიდება მოახერხა. ექსპერტები აფრთხილებენ, რომ ეს „იმუნიტეტი“ შესაძლოა მხოლოდ ილუზია იყოს და გლობალური ეკონომიკა ახალი, ბევრად უფრო მძიმე კრიზისის მოლოდინშია.

პოლიტიკური ქაოსი როგორც საფრთხე

მომავალი კრიზისის მთავარი პრობლემა არა მისი ბუნება, არამედ აშშ-ის ხელისუფლების მზადყოფნაა. დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციის პირობებში, ვაშინგტონის პოლიტიკური გადაწყვეტილებები ხშირად ქაოტური და დაუსაბუთებელია. საერთაშორისო სავალუტო ფონდის ყოფილი მთავარი ეკონომისტი, მორის ობსფელდი აცხადებს, რომ ქვეყნის პოლიტიკური ფუნდამენტები ამჟამად უკიდურესად მყიფეა.

ვალი და ხელოვნური ინტელექტის ბუშტი

კრიზისის დაწყების ორი ძირითადი სცენარი იკვეთება:

  • სახელმწიფო ვალი: აშშ-ის ვალმა მშპ-ს 120%-ს გადააჭარბა, რაც უპრეცედენტო მაჩვენებელია. ბიუჯეტის დეფიციტი მომდევნო ათწლეულში კიდევ უფრო გაიზრდება.
  • AI ბუშტი: ხელოვნური ინტელექტისადმი არსებული ეიფორია საფონდო ბირჟებზე ფასების ხელოვნურ ზრდას იწვევს. იმედგაცრუებული ფინანსური შედეგების შემთხვევაში, ბაზრის მკვეთრი ვარდნა გარდაუვალია.

აშშ-ის ეკონომიკა კვლავ ჩინეთის კაპიტალზეა დამოკიდებული, რომელიც თავის მხრივ ამერიკულ ბაზარზე ექსპორტით იკვებება. ეს წრიული ურთიერთობა ჩაკეტილია და პოლიტიკური ნების გარეშე, მისი დაბალანსება შეუძლებელი ჩანს.

რა ელის ფედერალურ სარეზერვო სისტემას?

ტრამპის ადმინისტრაცია არ გამოხატავს შეშფოთებას მზარდი ვალის გამო. უფრო მეტიც, არსებობს საფრთხე, რომ თეთრი სახლი ფედერალურ სარეზერვო სისტემაზე ზეწოლას მოახდენს, რათა საპროცენტო განაკვეთები ხელოვნურად შეამციროს. ეს ნაბიჯი ინფლაციის ახალ ტალღას გამოიწვევს, რაც დოლარის კურსს დაარტყამს.

ამჟამად, აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციები მსოფლიოში ყველაზე ლიკვიდურ აქტივად ითვლება. თუმცა, ინვესტორების ნდობის შერყევის შემთხვევაში, მათი მასობრივი გაყიდვა გლობალურ საფინანსო სისტემას ჩამოშლის. როგორც ობსფელდი აღნიშნავს, ფედერალურ სარეზერვო სისტემას ამ სცენარში „კარგი გამოსავალი“ არ გააჩნია.