ბუნების აღდგენა თემში: როგორ იქცა შროპშირის სოფელი ეკოსისტემის ნაწილად

მოხალისეების ინიციატივამ ბრიტანეთის სოფელში ველური ბუნება გააცოცხლა და ადგილობრივი ეკოსისტემა მნიშვნელოვნად გააუმჯობესა.

ზურაბ თავაძე

11 ივნისი, 2026 · 01:102 წუთის წასაკითხი

ველური ყვავილების მდელო შროპშირის სოფელში — ფოტო: BBC Science

გააზიარე

რა ვიცით ჯერჯერობით

შროპშირის მცხოვრებლებმა ველური ბუნების აღსადგენად მდელოების გაშენება დაიწყეს.
პროექტი მწერებისა და ქვეწარმავლების პოპულაციების კლებამ განაპირობა.
სოფლის საერთო სარგებლობის მიწები გაიყო: ნაწილი ღონისძიებებისთვის, ნაწილი კი ველური ბუნებისთვის.
ინიციატივა ეყრდნობა რეგიონულ სტრატეგიას, რომელიც ნებისმიერ თემს შეუძლია გამოიყენოს.

შროპშირის საგრაფოში მდებარე ჩერჩ-პულვერბეტჩის მცხოვრებლებმა გარემოსდაცვითი პროექტი წამოიწყეს, რომელმაც ველური ბუნების აღდგენაზე საოცარი გავლენა მოახდინა. მოხალისეებმა გასული ერთი წლის განმავლობაში სოფლის ტერიტორიაზე ველური ყვავილების მდელოები გააშენეს და ბალახის გათიბვისგან თავისუფალი ზონები შექმნეს.

Ellen Knight/BBC Photograph of a meadow of wild grasses, with closely mown grass on the edge of the frame showing the contrast between the two landscapes. The green has trees and bushes along the edge - the sky is blue and there is strong sunshine.

ადგილობრივი მრჩეველი დევიდ ტეილორი აცხადებს, რომ ეს ნაბიჯები იმ დადებითი ციკლის დასაწყისია, რომელიც ყველა თემმა უნდა წაახალისოს. იდეა მას შემდეგ გაჩნდა, რაც ადგილობრივებმა გაიგეს ინგლისში პეპლების, ჩრჩილების, ზღარბებისა და მდელოების კრიტიკული კლების შესახებ.

Ellen Knight/BBC Lynne and Nikki stood side by side in the wild grass meadow. They are both wearing blue blouses, and Nikki has a pair of sunglasses on her head. The grass around them is long and green, and there is a row of trees behind them. The sky is blue and there is strong sunshine.

„ეს ძალიან დამთრგუნველი ინფორმაცია იყო,“ — იხსენებს ტეილორი. მათ შეარჩიეს ნაკვეთები, სადაც მდელოების მოწყობა იყო შესაძლებელი, მათ შორის სოფლის საერთო სარგებლობის მინდვრის კიდეები.

Ellen Knight/BBC Kate pictured in the churchyard. She is wearing a bright pink fleece with a grey striped top underneath. To her right is a Celtic cross gravestone, and to her left is the grey stone wall of the church. The sky is blue and there is strong sunshine.

მინდვრის ცენტრალური ნაწილი კვლავ გამოიყენება საზოგადოებრივი ღონისძიებებისთვის, როგორიცაა ქორწილები ან დღესასწაულები, ხოლო კიდეები ველური ბუნებისთვისაა დათმობილი. პროექტის მონაწილეები, ნიკი ბრუკსი და ლინ ტეილორი, აღნიშნავენ, რომ იქ, სადაც ადრე მხოლოდ გათიბული ბალახი იყო, ახლა ყვითელი კრაზანას, სამყურასა და გვირილების მრავალფეროვანი საფარია.

სოფლის ეკლესიის ეზო განსაკუთრებულ თავშესაფრად იქცა ქვეწარმავლებისთვის, კერძოდ, უფეხო ხვლიკებისთვის, რომლებსაც ხშირად გველებში ურევენ. კეიტ თორნი, რომელიც ამ ტერიტორიაზე ზრუნავს, ამბობს, რომ ხვლიკებს ქვის კედლებსა და მაღალ ბალახში დამალვა განსაკუთრებით უყვართ.

Ellen Knight/BBC Close-up photograph of a slow worm on a muddy patch of earth and grass. The slow worm is a light orange in colour and is covered in scales. The is sunshine filtering through the grass onto the ground.

პროექტი ასევე შეეხო ისტორიულ ძეგლებს, მათ შორის 1000 წელზე მეტი ხნის ციხესიმაგრის ნანგრევებს კასლ-პულვერბეტჩში. ფილ ჰოლდენი, რომელიც შროპშირის ბუნებრივი ლანდშაფტის დაცვაზე მუშაობს, განმარტავს, რომ გვიმრების გაწმენდა და ველური ყვავილების ზრდისთვის ხელის შეწყობა ისტორიული ძეგლის ზედაპირსაც აძლიერებს.

„ეს არის მოდელი, რომელიც ნებისმიერ სოფელს შეუძლია გაიმეოროს,“ — აცხადებს ჰოლდენი. მოხალისეობრივი საქმიანობა ადგილობრივებისთვის არა მხოლოდ ეკოლოგიურად სასარგებლო, არამედ ფსიქიკური ჯანმრთელობისთვისაც დადებითი აღმოჩნდა.

Ellen Knight/BBC Phil pictured looking into the camera and smiling. He is wearing a green-beige fleece with a blue shirt underneath. Behind him is a huge earthen mound, covered in grass, with more slopes leading away from it. The sky is bright blue and there is strong sunshine.

რატომ აქვს ამას მნიშვნელობა

საქართველოში ურბანიზაციისა და სოფლის მეურნეობის გაფართოების ფონზე, ბიომრავალფეროვნების დაცვის ასეთი პატარა, თემზე დაფუძნებული მოდელები აჩვენებს, რომ გარემოს აღდგენა დიდ ბიუჯეტს არ საჭიროებს. ეს მნიშვნელოვანია ქართული სოფლებისთვის, სადაც ეკოტურიზმისა და ბუნებრივი რესურსების მდგრადი მართვა ეკონომიკური განვითარების პოტენციალია.

ხშირად დასმული კითხვები

პროექტი მიზნად ისახავს ველური ბუნების, კერძოდ მწერებისა და ქვეწარმავლების პოპულაციების აღდგენას და ბუნებრივი მდელოების შენარჩუნებას.
არა, სოფლის მაცხოვრებლებმა მინდვრის ნაწილი დატოვეს გათიბული ღონისძიებებისთვის, ხოლო კიდეები ველური ბუნებისთვის გამოყვეს.
ტერიტორიაზე, განსაკუთრებით ეკლესიის ეზოში, უფეხო ხვლიკები ბინადრობენ, რომლებიც ქვის კედლებსა და მაღალ ბალახს აფარებენ თავს.

თეგები#ეკოლოგია #ბიომრავალფეროვნება #შროპშირი #გარემოს დაცვა #მოხალისეობა

ეს ამბავი ვითარდება

11 განახლება · ბოლო 11 ივნისი, 2026

ბრიტანეთის მდინარეების ეკოლოგიური სტატუსი და დაცვა

დიდ ბრიტანეთში მდინარეების დაბინძურებასთან დაკავშირებული პრობლემები და უსაფრთხოების ზომები აქტიურ განხილვის საგანი გახდა. მიუხედავად იმისა, რომ მთავრობა ახალი საბანაო ზონების მონიტორინგს აანონსებს, ეკოაქტივისტები დაბინძურების მაღალი რისკების გამო მოქალაქეებს სიფრთხილისკენ მოუწოდებენ. სიტუაცია რადიკალურად შეიცვალა მდინარე უაის გარშემო, რომელიც ქვეყნის ისტორიაში პირველად ცოცხალ ეკოსისტემად გამოცხადდა. ეს უპრეცედენტო ნაბიჯი მდინარეს სპეციალური ქარტიით ანიჭებს სამართლებრივ უფლებებს, რაც ეკოლოგიური კატასტროფის თავიდან აცილებას ისახავს მიზნად.