დიდ ბრიტანეთში, მდინარე ტესტის გასწვრივ გარემოსდაცვითი მონიტორინგის ახალი, ინოვაციური სისტემა ამოქმედდა. პროექტის ფარგლებში, მდინარის მთელ სიგრძეზე 20-მდე სპეციალური სენსორი, ე.წ. „სონდი“ განთავსდა, რომლებიც წყლის ხარისხის მაჩვენებლებს უწყვეტ რეჟიმში აკონტროლებენ.

ეს ინიციატივა Southern Water-ის, ადგილობრივი თემებისა და გარემოს დამცველების თანამშრომლობის შედეგია. სისტემის მთავარი მიზანი დაბინძურების ტიპების, მისი წარმოშობის ადგილისა და გავრცელების გზების ზუსტი იდენტიფიცირებაა. სენსორები ნახევარსაათიანი ინტერვალით ზომავენ გახსნილი ჟანგბადის, ამიაკისა და წყლის ტემპერატურის დონეს.

ადგილობრივი საბჭოს წევრის, ჯეფ კუპერის თქმით, მსგავსი მასშტაბის მონიტორინგი გაერთიანებულ სამეფოში პირველად ხორციელდება. „ჩვენ დაფარული გვაქვს მდინარე ტესტი სათავიდან შესართავამდე, მათ შორის მისი მთავარი შენაკადებიც“, — აცხადებს კუპერი. მონაცემები ამ ეტაპზე ხელმისაწვდომია სპეციალისტებისა და გარემოს დამცველებისთვის, თუმცა სამომავლოდ საზოგადოებისთვისაც ღია გახდება.

მდინარის მცველები, როგორიცაა სეთ კროსუეიტი, ამ ტექნოლოგიას სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვნად მიიჩნევენ. „ჩვენ გვჭირდება სუფთა ქვიშა და კენჭები, რათა თევზმა ქვირითობა შეძლოს. სენსორები საშუალებას გვაძლევს, დაბინძურების შემთხვევაში ზუსტად განვსაზღვროთ, რა ხდება მდინარის დინების ზემოთ და ქვემოთ, რაც სწრაფი რეაგირების საშუალებას მოგვცემს“, — აღნიშნავს კროსუეიტი.

პროექტის საჭიროება განსაკუთრებით 2024 წელს გამწვავდა, როდესაც ძლიერი წვიმების გამო საკანალიზაციო სისტემებმა გადაჭარბებული მოცულობის გამო ნარჩენები მდინარეში ჩაღვარა. ამ ფაქტს ფართომასშტაბიანი საპროტესტო აქციები მოჰყვა, რამაც, როგორც ადგილობრივები ამბობენ, კომპანია Southern Water-ი აიძულა, დიალოგზე წამოსულიყო.

Southern Water-ი მდინარის გაჯანსაღებისთვის 84 მილიონი ფუნტის ინვესტიციას გეგმავს. კომპანიის წარმომადგენლის, ჯოფ ედევანის განცხადებით, ეს მონიტორინგი მათ საშუალებას მისცემს, არა მხოლოდ საკუთარი ინფრასტრუქტურის, არამედ სასოფლო-სამეურნეო გამონადენის გავლენაც შეაფასონ, რაც მდინარის ეკოსისტემის დაცვისთვის გადამწყვეტი ნაბიჯია.