ათწლეულების განმავლობაში სამედიცინო წრეებში არსებობდა მოსაზრება, რომ თიმუსი (მკერდუკანა ჯირკვალი) მხოლოდ ბავშვობაში ასრულებს მნიშვნელოვან ფუნქციას, ხოლო სქესობრივი მომწიფების შემდეგ მისი როლი მცირდება. თუმცა, Mass General Brigham-ის მკვლევარების მიერ ჟურნალ Nature-ში გამოქვეყნებული ორი ახალი კვლევა ამ სტერეოტიპს მთლიანად ანგრევს.

მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ თიმუსი ზრდასრულ ასაკშიც გადამწყვეტ როლს თამაშობს იმუნური სისტემის ფუნქციონირებაში. კვლევის ფარგლებში, რომელიც 25 000-ზე მეტ ადამიანს მოიცავდა, გაირკვა, რომ ჯანსაღი თიმუსის მქონე ადამიანებს სიცოცხლის ხანგრძლივობის გაცილებით მაღალი მაჩვენებელი აქვთ.

ხელოვნური ინტელექტი თიმუსის სადარაჯოზე

მკვლევარებმა გამოიყენეს ხელოვნური ინტელექტი, რათა გაეანალიზებინათ ათასობით პაციენტის კომპიუტერული ტომოგრაფიის (CT) სკანირება. ამ მონაცემებზე დაყრდნობით, მათ შექმნეს „თიმუსის ჯანმრთელობის ქულა“. შედეგებმა აჩვენა, რომ მაღალი ქულის მქონე პირებს ნებისმიერი მიზეზით გარდაცვალების რისკი 50%-ით ნაკლები აქვთ.

უფრო მეტიც, ჯანსაღი თიმუსი გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებით სიკვდილიანობის რისკს 63%-ით, ხოლო ფილტვის კიბოს განვითარების რისკს 36%-ით ამცირებს. ეს კავშირი იმდენად მყარია, რომ ის არ იცვლება ასაკისა და სხვა ჯანმრთელობის ფაქტორების გათვალისწინების შემთხვევაშიც კი.

კავშირი კიბოს იმუნოთერაპიასთან

კვლევის მეორე ნაწილი იმუნოთერაპიის ეფექტიანობას შეეხო. 1 200-ზე მეტი კიბოთი დაავადებული პაციენტის მონაცემების შესწავლისას აღმოჩნდა, რომ თიმუსის უკეთესი მდგომარეობა მკურნალობის უკეთეს შედეგებთან ასოცირდება. ასეთ პაციენტებში კიბოს პროგრესირების რისკი 37%-ით, ხოლო სიკვდილიანობის რისკი 44%-ით დაბალია.

თიმუსი პასუხისმგებელია T-უჯრედების „გაწვრთნაზე“, რომლებიც ორგანიზმს ინფექციებისა და სიმსივნეების წინააღმდეგ ბრძოლაში ეხმარებიან. როდესაც თიმუსის ფუნქცია ქვეითდება, იმუნური სისტემა ნაკლებად ეფექტიანი ხდება ახალი საფრთხეების ამოცნობაში.

რა აზიანებს თიმუსს?

კვლევამ გამოავლინა კონკრეტული ფაქტორები, რომლებიც თიმუსის ჯანმრთელობას აუარესებს. მათ შორისაა:

  • ქრონიკული ანთებითი პროცესები
  • თამბაქოს მოხმარება
  • ჭარბი წონა

მიუხედავად იმისა, რომ ეს ფაქტორები ცნობილია, მეცნიერები აღნიშნავენ, რომ საჭიროა დამატებითი კვლევები, რათა დადგინდეს, შესაძლებელია თუ არა თიმუსის ფუნქციის აღდგენა ცხოვრების წესის შეცვლით. ამჟამად ექიმებს ჯერ არ აქვთ მზა კლინიკური პროტოკოლი ამ ორგანოს რეგულარული მონიტორინგისთვის, თუმცა ეს მიმართულება სამომავლო დიაგნოსტიკის ახალ ეტაპს ქმნის.