პაპმა ლეო XIV-მ თავისი პირველი ენციკლიკა, სახელწოდებით „Magnifica Humanitas“, ოფიციალურად წარადგინა. დოკუმენტი, რომელიც „ხელოვნური ინტელექტის ეპოქაში ადამიანის დაცვას“ ეძღვნება, ტექნოლოგიური სფეროს წარმომადგენლებთან ერთად, მათ შორის Anthropic-ის თანადამფუძნებელ კრის ოლასთან ერთად იქნა წარდგენილი.

მიუხედავად იმისა, რომ მთავარი აქცენტი ხელოვნურ ინტელექტზეა, პაპის 200-გვერდიანი ნაშრომი გაცილებით უფრო ფუნდამენტურ პრობლემებს ეხება. ლეო XIV ხაზს უსვამს, რომ ტექნოლოგიები, რომლებსაც მცირერიცხოვანი ელიტა მართავს, ვერასდროს მოემსახურება საზოგადოებრივ სიკეთეს.

ძალაუფლების კონცენტრაციის საფრთხე

ენციკლიკაში პირდაპირაა ნათქვამი, რომ როდესაც ძალაუფლება რამდენიმე ადამიანის ხელშია მოქცეული, ის ხდება გაუმჭვირვალე და თავს არიდებს საჯარო კონტროლს. ეს კი ზრდის მანიპულაციისა და უთანასწორობის რისკებს.

„ხელოვნური ინტელექტი აძლიერებს მათ პოზიციებს, ვინც უკვე ფლობს ეკონომიკურ რესურსებს, ექსპერტიზასა და მონაცემებზე წვდომას“, — ნათქვამია დოკუმენტში.

პაპი მიიჩნევს, რომ ელიტებს შეუძლიათ, საკუთარი მიზნებისთვის გამოიყენონ ინფორმაციისა და მოხმარების შაბლონები, რითაც გავლენას ახდენენ დემოკრატიულ პროცესებსა და ეკონომიკურ დინამიკაზე.

მოწოდება განიარაღებისკენ

ლეო XIV მოუწოდებს მსოფლიოს, შეწყდეს ხელოვნური ინტელექტის „შეიარაღების რბოლა“. მისი თქმით, კომპანიები და ქვეყნები გეოპოლიტიკური თუ კომერციული დომინაციისთვის ცდილობენ შექმნან უფრო მძლავრი ალგორითმები და დიდი მონაცემთა ბაზები.

„განიარაღება ნიშნავს იმ მოსაზრების უარყოფას, რომ ტექნიკური ძალა ავტომატურად გაძლევს მართვის უფლებას“, — წერს პაპი.

ამ მოსაზრებას იზიარებს ნოტრ-დამის სამართლის სკოლის პროფესორი პაოლო კაროცა. ის აღნიშნავს, რომ ხელოვნური ინტელექტის მიერ გენერირებული დეზინფორმაცია და „დიფფეიკები“ (deepfakes) ანადგურებს სიმართლის აღქმის უნარს, რაც პირდაპირ საფრთხეს უქმნის დემოკრატიულ პოლიტიკას.

კაროცას თქმით, ტექნოლოგიური ინდუსტრიის მიერ ადამიანური მონაცემების „მოსავლის აღება“ და მანიპულაცია კოგნიტურ თავისუფლებას ძირეულ გამოწვევას უქმნის.