ათწლეულების განმავლობაში დამარცხებულად მიჩნეული საშიში პარაზიტი, „ახალი სამყაროს ხრახნიანი ჭია“ (Cochleomyia hominivorax), კვლავ იქცევა გლობალურ პრობლემად. ეს მწერი, რომლის სამეცნიერო სახელიც სიტყვასიტყვით „ადამიანის მჭამელს“ ნიშნავს, ჩვეულებრივი ბუზებისგან განსხვავებით, კვერცხებს ცოცხალი ორგანიზმის ღია ჭრილობებსა და ლორწოვან გარსებში დებს.

შედეგად, გამოჩეკილი მატლები მასპინძელს ცოცხლად ჭამენ, რაც უდიდეს ტკივილს აყენებს როგორც პირუტყვს, ისე ადამიანებს. ისტორიულად, ეს პარაზიტი ამერიკის კონტინენტის ტროპიკულ და სუბტროპიკულ რეგიონებში მილიარდობით დოლარის ზარალს იწვევდა.

გასული საუკუნის 50-იან წლებში მეცნიერებმა შეიმუშავეს „სტერილური მწერების ტექნიკა“ (SIT). მეთოდი გულისხმობდა ლაბორატორიულად გამოყვანილი და რადიაციით სტერილიზებული მამრი ბუზების ბუნებაში გაშვებას. ვინაიდან მდედრი ბუზი სიცოცხლეში მხოლოდ ერთხელ წყვილდება, სტერილურ პარტნიორთან შეჯვარება კვერცხების განაყოფიერებას გამორიცხავდა.

ამ მეთოდით, პანამა გახდა სტრატეგიული „ბარიერი“, რომელიც პარაზიტის ჩრდილოეთით გავრცელებას ათწლეულების განმავლობაში აჩერებდა. თუმცა, 2022 წელს ეს ბარიერი დაირღვა. მიუხედავად იმისა, რომ ოფიციალური წყაროები პანდემიასთან დაკავშირებულ ლოჯისტიკურ შეფერხებებზე საუბრობენ, ექსპერტები პრობლემას ინსტიტუციურ კრიზისს უკავშირებენ.

2023 წლის მონაცემებით, პანამაში პარაზიტის 6 500-ზე მეტი შემთხვევა დაფიქსირდა. ინფექცია სწრაფად გავრცელდა ცენტრალურ ამერიკასა და მექსიკაში. სპეციალისტები ვარაუდობენ, რომ მთავარი მიზეზი პირუტყვის უკონტროლო გადაადგილება და სუსტი სასაზღვრო კონტროლია, რამაც ხელი შეუწყო მწერების მიგრაციას.

ამჟამად აშშ-ის სოფლის მეურნეობის დეპარტამენტი გეგმავს სტერილური ბუზების წარმოების მასშტაბების გაზრდას. მიზანი კვირაში ნახევარი მილიარდი სტერილური მწერის გაშვებაა, თუმცა ექსპერტები აფრთხილებენ, რომ არსებული ვითარების გამოსწორებას, საუკეთესო შემთხვევაში, 5-დან 10 წლამდე დასჭირდება.

ეს შემთხვევა არის გაკვეთილი იმისა, თუ როგორ შეიძლება ადვილად მოგვარებული პრობლემა კვლავ იქცეს კატასტროფად, თუ სამთავრობო ინსტიტუტები დაკარგავენ სიფხიზლეს და პასუხისმგებლობას. ისტორიული მიღწევები, როგორიცაა პარაზიტის სრული ელიმინაცია, არ არის მუდმივი და საჭიროებს მუდმივ, დაუღალავ შრომას.