რატომ იზრდება კიბოთი დაავადებულ ახალგაზრდების რიცხვი? მეცნიერთა კვლევა

მსოფლიო მასშტაბით ონკოლოგები სერიოზული გამოწვევის წინაშე დგანან: სულ უფრო მეტ ახალგაზრდას უდგინდება ისეთი სიმსივნეები, რომლებიც ადრე მხოლოდ ხანდაზმულებისთვის იყო დამახასიათებელი. ეს საკითხი წელს მედიცინის ორ უმსხვილეს საერთაშორისო კონფერენციაზე ერთ-ერთი მთავარი განსახილველი თემა იყო.

ამერიკის კლინიკური ონკოლოგიის საზოგადოების შეხვედრაზე ონკოლოგმა კიმი ნგმა აღნიშნა, რომ 50 წლამდე ასაკის პირებში კიბოს შემთხვევები გლობალურად მატულობს. შემთხვევათა აბსოლუტური უმრავლესობა სპორადულია და მათი ზუსტი გამომწვევი მიზეზი უცნობია.

ეპიდემიოლოგ ჰიუნა სუნგის მონაცემებით, მსოფლიოში ყოველდღიურად 50 წლამდე ასაკის 9 000-ზე მეტ ადამიანს უსვამენ კიბოს დიაგნოზს. თუმცა, მკვლევრები აფრთხილებენ საზოგადოებას, რომ ყველა ეს შემთხვევა ერთიანი სურათით არ უნდა შეფასდეს.

ზოგიერთ შემთხვევაში ზრდა დიაგნოსტიკის გაუმჯობესებას უკავშირდება. მაგალითად, 2010-იანი წლების დასაწყისში პანკრეასის კიბოს კლასიფიკაციის გაფართოებამ სტატისტიკური მაჩვენებლების ზრდა გამოიწვია, რაც რეალურად დიაგნოსტირების მეთოდების ცვლილებას ასახავს და არა დაავადების გავრცელების მკვეთრ მატებას.

თუმცა, სხვა ტიპის სიმსივნეების შემთხვევაში, ვითარება უფრო საგანგაშოა. აშშ-ში 2010 წლიდან 20-დან 49 წლამდე ასაკის პირებში მსხვილი ნაწლავის კიბოს შემთხვევები ყოველწლიურად დაახლოებით 3%-ით იზრდება. 2023 წელს ეს დაავადება ამ ასაკობრივ ჯგუფში სიკვდილიანობის მთავარი მიზეზი გახდა.

მეცნიერები ეჭვობენ, რომ საქმე გვაქვს ე.წ. „დაბადების კოჰორტის ეფექტთან“. ეს ნიშნავს, რომ გარკვეულ პერიოდში დაბადებული თაობები უფრო დიდი რისკის ქვეშ არიან, ვიდრე მათი წინამორბედები. გასარკვევია, რა ფაქტორები მოქმედებს ამ თაობებზე.

გასტროენტეროლოგი ენდრიუ ჩანი მიუთითებს გარემოზე, რომელიც მეტაბოლურ დარღვევებსა და სიმსუქნეს უწყობს ხელს. მიუხედავად იმისა, რომ კავშირი სიმსუქნესა და კიბოს ზოგიერთ ფორმას შორის დადასტურებულია, ეს სრულად ვერ ხსნის პრობლემას. ონკოლოგების დაკვირვებით, ბევრი ახალგაზრდა პაციენტი, რომელსაც სიმსივნე უდგინდება, ჭარბწონიანი არ არის.