ხელოვნური ინტელექტის (AI) გლობალურ რბოლაში აშშ-სა და ჩინეთს შორის დაპირისპირება ახალ ფაზაში შედის. მიუხედავად იმისა, რომ ვაშინგტონი მოწინავე ნახევარგამტარების წარმოებაში ლიდერობს, ჩინეთი სულ უფრო მეტ უპირატესობას იღებს მონაცემთა ცენტრების ენერგომომარაგების კუთხით.

თანამედროვე ხელოვნური ინტელექტის მოდელების გაწვრთნა უზარმაზარ გამოთვლით სიმძლავრეს მოითხოვს. საერთაშორისო ენერგეტიკული სააგენტოს (IEA) მონაცემებით, ტიპური მონაცემთა ცენტრი იმდენ ელექტროენერგიას მოიხმარს, რამდენიც 100 000 შინამეურნეობაა, ხოლო ჰიპერსკალირების ობიექტებს ორ მილიონამდე სახლისთვის საჭირო ენერგია სჭირდება.

ენერგეტიკული უპირატესობა

ჩინეთი უკვე აწარმოებს ორჯერ მეტ ელექტროენერგიას, ვიდრე აშშ. BloombergNEF-ის პროგნოზით, მომდევნო ხუთი წლის განმავლობაში ჩინეთის ენერგოგამომუშავების სიმძლავრე ექვსჯერ უფრო სწრაფად გაიზრდება, ვიდრე ამერიკული. ამ ზრდის დიდი ნაწილი განახლებადი ენერგიის — მზისა და ქარის წყაროებზე მოდის.

პეკინმა წამოიწყო ინიციატივა „აღმოსავლეთის მონაცემები, დასავლეთის გამოთვლები“. ამ სტრატეგიით, ჩინეთი მონაცემთა ახალი ცენტრების მშენებლობას ქვეყნის ნაკლებად დასახლებულ დასავლეთ რეგიონებში ახდენს, სადაც მიწა და განახლებადი ენერგიის წყაროები უხვად არის ხელმისაწვდომი.

კონსტრუქციული სისწრაფე და შეზღუდვები

აშშ-ში ენერგეტიკული ქსელის შეზღუდვები უკვე აფერხებს ახალი პროექტების განხორციელებას. 2025 წლის ბოლოს აშშ-ში ახალი მონაცემთა ცენტრების პროექტები 50%-ით შემცირდა. ამას ემატება ადგილობრივი თემების წინააღმდეგობა, რაც ჩინეთში, მკაცრი სახელმწიფო კონტროლის გამო, პრაქტიკულად არ არსებობს.

თუმცა, ჩინეთსაც აქვს გამოწვევები. ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ ჩინეთის ენერგოსისტემა ფრაგმენტულია, რაც რეგიონებს შორის ელექტროენერგიის თავისუფალ მიმოცვლას ართულებს. ასევე, არსებობს ხარისხობრივი პრობლემები ახალი ცენტრების მშენებლობისას და უტილიზაციის მაჩვენებლებიც ჯერჯერობით დაბალია.

AI-ს განვითარება დღეს უფრო მეტად ელექტროენერგიის პრობლემაა, ვიდრე ჩიპების, - აცხადებენ დარგის ექსპერტები.

მიუხედავად ამისა, ჩინეთის მიერ მონაცემთა ცენტრების აშენების ტემპი შთამბეჭდავია. Huawei-ის მოდულური ცენტრები ექვს თვეში შენდება, მაშინ როდესაც აშშ-ში ამას მინიმუმ ერთი წელი სჭირდება. საბოლოო ჯამში, გამარჯვებული იქნება ის მხარე, ვინც უფრო იაფ და სტაბილურ ენერგიას უზრუნველყოფს.