იერუსალიმის ძველი ქალაქის კედლების მიღმა, ალ-ბუსტანის უბანში, მძიმე ტექნიკის ხმაური არ წყდება. ისრაელის მუნიციპალიტეტის ექსკავატორები პალესტინელთა სახლებს ანგრევენ. 2023 წლის ბოლოდან მოყოლებული, მხოლოდ ამ ერთ უბანში 59 საცხოვრებელი ნაგებობაა მიწასთან გასწორებული.

საერთაშორისო ყურადღება ამჟამად გაზის სექტორსა და რეგიონულ ესკალაციაზეა გადატანილი, რასაც ისრაელის ხელისუფლება აღმოსავლეთ იერუსალიმში პალესტინელთა გამოსახლების პროცესის დასაჩქარებლად იყენებს. 58 წლის ფაიეზ ავადი, რომელიც საკუთარი სახლის ნანგრევებს შორის ზის, ამბობს, რომ მისთვის ყველაფერი დასრულდა.

Reuters

„მთელი ცხოვრება ამ სახლის აშენებას შევალიეთ. ახლა კი ყველაფერი ნულამდე დაიყვანეს“, — ამბობს ის. იერუსალიმის მუნიციპალიტეტი აცხადებს, რომ აღნიშნული ნაბიჯები „ქალაქის ყველა მაცხოვრებლის საკეთილდღეოდ“ იდგმება, რათა იმ ზონებში, სადაც საჯარო სივრცეების დეფიციტია, პარკები მოეწყოს.

პალესტინელები აღნიშნავენ, რომ მათთვის მშენებლობის ნებართვის მიღება პრაქტიკულად შეუძლებელია. უფლებადამცველი ორგანიზაცია Bimkom-ის მონაცემებით, 2025 წელს იერუსალიმში დამტკიცებული ახალი საცხოვრებელი ფართების მხოლოდ 7% მოდიოდა პალესტინელებზე, რომლებიც ქალაქის მოსახლეობის დაახლოებით 40%-ს შეადგენენ.

ვითარება იმდენად მძიმეა, რომ ბევრი მაცხოვრებელი თავად ანგრევს საკუთარ სახლებს, რათა მუნიციპალიტეტის მიერ დაწესებული ათობით ათასი დოლარის ჯარიმები და ნგრევის ხარჯები აირიდოს თავიდან. ადგილობრივი აქტივისტი ფახრი აბუ დიაბი, რომლის სახლიც უკვე დანგრეულია, ამბობს, რომ მუნიციპალიტეტი „ბულდოზერების ომს“ აწარმოებს.

ისრაელის მთავრობამ უკვე განაცხადა, რომ პალესტინური სახელმწიფოებრიობის იდეას „დამარხავს“. გაეროს მონაცემებით, დაახლოებით 200 პალესტინურ ოჯახს, ჯამში 900-მდე ადამიანს, სასამართლოში გამოსახლების საქმეები აქვს. ხშირ შემთხვევაში, საქმე ეხება 1948 წლამდე ებრაელების საკუთრებაში არსებულ მიწებს, რომელთა დაბრუნებასაც ახალი მოსახლეები ითხოვენ.

ძველი ქალაქის ქრისტიანულ და მუსლიმურ კვარტლებშიც კი, ისრაელის დროშები იმ შენობებზეა აღმართული, სადაც ახლა ებრაელი მოსახლეები ცხოვრობენ. 76 წლის მუფიდ ბაშა, რომელიც მამამისის მიერ დაცულ ისტორიულ შენობაში ცხოვრობდა, ახლა გამოსახლების საფრთხის წინაშეა. „სხვაგან წასასვლელი არსად გვაქვს“, — ამბობს ის.

ექსპერტები აფრთხილებენ, რომ 2018 წელს შემოღებული მიწის რეგისტრაციის პროცესი პალესტინელთა მიწების ჩამორთმევის ეფექტურ იარაღად იქცა. Aviv Tatarsky, ორგანიზაცია Ir Amim-ის მკვლევარი, ამბობს, რომ დღეს პალესტინელები თავს უსაფრთხოდ საკუთარ სახლებშიც კი ვეღარ გრძნობენ.

მიუხედავად საერთაშორისო კრიტიკისა და ევროკავშირის განცხადებებისა, იერუსალიმში ახალი რელიგიური ცენტრებისა და დასახლებების მშენებლობის პროექტები გრძელდება. 97 წლის იუსრა კვეიდერი, რომელიც 1948 წლიდან მოყოლებული უკვე მესამედ დგას გამოსახლების საფრთხის წინაშე, ამბობს: „მათ ჩვენი აქედან გაყრა სურთ, ჩვენ კი მხოლოდ ღმერთის იმედი გვაქვს“.

AFP