ტექნოლოგიურ ინდუსტრიაში უცნაური და შემაშფოთებელი ტენდენცია შეინიშნება: კომპანიები რეკორდულ შემოსავლებსა და მოგებაზე საუბრობენ, პარალელურად კი ათასობით თანამშრომელს ათავისუფლებენ. ოფიციალურ განმარტებად ყველგან ხელოვნური ინტელექტი (AI) ფიქსირდება.

TrueUp-ის მონაცემებით, მიმდინარე წელს ტექ-სექტორში უკვე დაახლოებით 150 000 ადამიანი გაათავისუფლეს. ეს ნიშნავს, რომ ყოველდღიურად საშუალოდ 974 ადამიანს უწევს სამსახურის დატოვება, რაც გასულ წელთან შედარებით 44%-ით მაღალი მაჩვენებელია.

ექსპერტები სულ უფრო ხშირად საუბრობენ იმაზე, რომ AI მხოლოდ მოსახერხებელი „საფარია“. ვენჩურული კაპიტალის ცნობილი ინვესტორი მარკ ანდრისენი ამას „ვერცხლის ტყვიის საბაბს“ უწოდებს. მისი თქმით, დიდი კომპანიები პანდემიის პერიოდში გადამეტებულად აიყვანეს თანამშრომლები, ახლა კი ამ შეცდომის დასაფარად ხელოვნურ ინტელექტს იყენებენ.

სკეპტიციზმი და რეალური მიზეზები

კომპანია Block-ის ხელმძღვანელი ჯეკ დორსი ერთ-ერთი მათგანია, ვინც მსგავსი ბრალდებების წინაშე აღმოჩნდა. მიუხედავად იმისა, რომ მან შემცირებები AI-ს დაუკავშირა, მოგვიანებით იძულებული გახდა ეღიარებინა, რომ კომპანიამ პანდემიის დროს საჭიროზე მეტი პერსონალი დაიქირავა.

ანალოგიური ვითარებაა Uber-შიც. მიუხედავად იმისა, რომ კომპანიამ პერსონალის ნაწილი შეამცირა და ოფიციალურად AI-სთან კავშირი უარყო, ცნობილი გახდა, რომ მათ საკუთარი 2026 წლის AI-ბიუჯეტი ოთხ თვეში სრულად ამოწურეს. ეს ქმნის კონტრასტს: სანამ ათასობით ადამიანი სამსახურს კარგავს, AI სექტორის ლიდერები ასტრონომიულ ქონებას აგროვებენ.

ეკონომიკური უფსკრული

ამ ფონზე, ტექნოლოგიური გიგანტების მფლობელები რეკორდულ ინვესტიციებს ახორციელებენ უძრავ ქონებაში. მაგალითად, მარკ ცუკერბერგმა მაიამიში 170 მილიონი დოლარის ღირებულების სახლი შეიძინა, რასაც მალევე Meta-ში 8 000 ადამიანის დათხოვნა მოჰყვა.

ამერიკელებისთვის, რომლებიც ინფლაციისა და გაზრდილი საცხოვრებელი ხარჯების წინაშე დგანან, ეს მოვლენები განსაკუთრებით მტკივნეულია. საზოგადოებრივი აზრის კვლევები აჩვენებს, რომ მოსახლეობის უმრავლესობისთვის საშუალო კლასის ცხოვრების წესი უკვე მიუწვდომელი ხდება.

Image Credits:TechCrunch /

ისტორიული გამოცდილება გვაჩვენებს, რომ როდესაც ეკონომიკური უფსკრული ვიწროვდება, სოციალური პროტესტი გარდაუვალია. 2008 წლის ფინანსური კრიზისის შემდეგ „Wall Street-ის ოკუპაცია“ დაიწყო. დღეს კი ვითარება შესაძლოა კიდევ უფრო დაიძაბოს, რადგან კომპანიები მოგებას კვლავ ინარჩუნებენ, ხოლო დასაქმებულებს სწორედ იმ ტექნოლოგიებით ანაცვლებენ, რომლებიც მათ მფლობელებს მილიარდებს მოუტანს.