Meta Platforms-მა ოფიციალურად დაიწყო 2 მილიარდი დოლარის ღირებულების გარიგების დაშლა, რომლის ფარგლებშიც მან ხელოვნური ინტელექტის სტარტაპი Manus უნდა შეეძინა. გადაწყვეტილება ჩინეთის ხელისუფლების მიერ გაცემულ კატეგორიულ მითითებას მოჰყვა, რაც გლობალური ტექნოლოგიური ბაზრისთვის უპრეცედენტო შემთხვევაა.

Bloomberg-ის ინფორმაციით, Meta-მ უკვე დაასრულა ოპერაციული გამიჯვნის პროცესი. კომპანიის თანამშრომლებს აეკრძალათ Manus-ის ხელსაწყოების გამოყენება შიდა პროექტებში, ხოლო სინგაპურში ბაზირებული სტარტაპის პერსონალს Facebook-ის მშობელი კომპანიის მონაცემთა სისტემებზე წვდომა სრულად შეეზღუდა.

აღნიშნული ნაბიჯი პასუხია პეკინის აპრილის ბრძანებაზე, რომელმაც გარიგების უკან დაბრუნება მოითხოვა. ეს პროცესი ჩინეთის უცხოური ინვესტიციების უსაფრთხოების მექანიზმის ფარგლებში განხორციელდა. ჩინეთი სულ უფრო მეტად ამკაცრებს ტექნოლოგიური ექსპორტის კონტროლს, განსაკუთრებით იმ გარიგებებზე, რომლებიც სტრატეგიულ აქტივებს, მონაცემებსა და ინტელექტუალურ რესურსებს მოიცავს.

რატომ არის ეს გარიგება საეტაპო?

ანალიტიკოსების შეფასებით, ეს შემთხვევა ნათელი მაგალითია იმისა, თუ რამდენად შორს არის წასული ჩინეთი საკუთარი ტექნოლოგიური პოტენციალისა და კადრების დაცვისთვის. ექსპერტი მათიას ჰენდრიხსი აღნიშნავს, რომ „ჩინური წარმომავლობის AI-ს ახლა თან ახლავს რისკი, რომლის ფასის დადგენაც შეუძლებელია“.

Manus, რომელიც თავდაპირველად ჩინეთში დაფუძნდა, გასულ წელს სინგაპურში გადავიდა, რათა თავი აერიდებინა ჩინური იმიჯისთვის. თუმცა, როგორც ჩანს, პეკინის კონტროლის მექანიზმები საზღვრებს გარეთაც ვრცელდება. ახალი რეგულაციები, რომლებიც ძალაში 1 ივლისს შედის, ჩინეთს აძლევს იურიდიულ ბერკეტს, ჩაერიოს უკვე დასრულებულ საერთაშორისო ტრანზაქციებშიც კი.

გაფრთხილება ტექნოლოგიურ სექტორს

პეკინის ეს ნაბიჯი პირდაპირი გზავნილია ჩინური ტექნოლოგიური კომპანიებისთვის, რომ „სინგაპურში გადაბარგება“ ან სხვა მსგავსი მანევრები მათ სამთავრობო კონტროლისგან ვერ იხსნის. ამავდროულად, ეს არის გაკვეთილი ვაშინგტონისთვისაც, რომ საკუთრების სტრუქტურების გამჭვირვალობა შესაძლოა ისეთივე ეფექტური იყოს, როგორც პირდაპირი აკრძალვები.

ამჟამად აშშ-სა და ჩინეთს შორის ტექნოლოგიური რბოლა გამწვავებულია. ვაშინგტონი ზღუდავს ჩიპების ექსპორტს, ხოლო პეკინი პასუხად ზღუდავს ინვესტიციებსა და ტალანტების გადინებას. შედეგად, საერთაშორისო ბაზარი ხდება უფრო დანაწევრებული, სადაც ბიზნესგარიგებები ხშირად გეოპოლიტიკური დაპირისპირების მსხვერპლი ხდება.