ილონ მასკის კოსმოსურმა კომპანიამ, SpaceX-მა, Nasdaq-ზე დებიუტი წარმატებით დაასრულა. კომპანიის აქციები 135 დოლარიდან 161 დოლარამდე გაიზარდა, რაც 19%-იან მატებას ნიშნავს. ამ შედეგმა ილონ მასკი მსოფლიოს პირველ ტრილიონერად აქცია, ინვესტორების განწყობა კი, პირველადი მონაცემებით, მეტად ოპტიმისტურია.

თუმცა, ბაზარზე ეიფორიის პარალელურად, კრიტიკული ხმებიც ისმის. ფინანსური ექსპერტები მიუთითებენ, რომ SpaceX-ის მიმდინარე შეფასება - 1.75 ტრილიონი დოლარი - შესაძლოა, რეალურ მაჩვენებლებს მნიშვნელოვნად აღემატებოდეს.

რა საფრთხეები ელის ინვესტორებს?

The Westly Group-ის მმართველი პარტნიორი სტივ ვესტლი, რომელიც ტესლას დირექტორთა საბჭოს წევრიც იყო, აფრთხილებს კერძო ინვესტორებს. მისი თქმით, საცალო ინვესტორებმა უკვე 100 მილიარდი დოლარის აქციები შეიძინეს, თუმცა SpaceX-ს შედეგების სწრაფად ჩვენება მოუწევს.

„ინვესტორები გაღიზიანდებიან, თუ ილონ მასკი ვერ შეასრულებს ზრდის იმ პროგნოზებს, რომლებიც კომპანიამ გასაჯაროებამდე წარადგინა. კოსმოსური ინდუსტრია რთულია და სამ-ოთხ კვარტალში ნებისმიერი ჩავარდნა პანიკას გამოიწვევს“, - აცხადებს ვესტლი.

თავად მასკი უფრო ამბიციურია. მან სოციალურ ქსელ X-ზე (პოსტი მოგვიანებით წაიშალა) მიანიშნა, რომ კომპანია 2030 წლისთვის 1 ტრილიონ დოლარამდე შემოსავალს მიაღწევს. თუმცა, ანალიტიკოსები ამ გეგმებს სკეპტიციზმით უყურებენ.

გადაჭარბებული შეფასება თუ გრძელვადიანი პერსპექტივა?

Miller Tabak-ის მთავარი საბაზრო სტრატეგი მეთიუ მალი კომპანიის შეფასებას „ზედმეტად გადაჭარბებულს“ უწოდებს. მისი თქმით, SpaceX-ის P/E (ფასი/მოგება) კოეფიციენტი თითქმის 100-ს უტოლდება, რაც ბევრად აღემატება Nvidia-სა (31) და Apple-ის (35) მაჩვენებლებს.

Morningstar-ის ანალიტიკოსი ნიკოლას ოუენსი კი კიდევ უფრო მკაცრია. ფირმამ SpaceX-ის აქციის სამართლიან ფასად 63 დოლარი განსაზღვრა. მათი გათვლებით, კომპანიას მხოლოდ 7%-იანი შანსი აქვს, მიაღწიოს იმ „ოპტიმისტურ სცენარს“, სადაც აქციის ფასი 154 დოლარს მიაღწევს.

მიუხედავად ამისა, ექსპერტები თანხმდებიან, რომ გრძელვადიანი ინვესტორებისთვის კომპანიას პოტენციალი აქვს. მალი აღნიშნავს, რომ თუ ინვესტორები მზად არიან რთული პერიოდი გამოიარონ, შედეგი შესაძლოა დამაკმაყოფილებელი იყოს. წარმატების გასაღებად კი ილონ მასკისა და SpaceX-ის პრეზიდენტის, გვინ შოტველის გუნდური მუშაობა სახელდება.