აშშ-სა და ირანს შორის დაძაბულობის განმუხტვის მიზნით, შესაძლოა უახლოეს დღეებში სამშვიდობო შეთანხმება გაფორმდეს. ინფორმაცია 14-პუნქტიანი დოკუმენტის შესახებ ირანულმა სახელმწიფო მედიამ გაავრცელა. შეთანხმების პროექტი, სავარაუდოდ, ირანის მიერ ჰორმუზის სრუტის 30 დღის ვადაში გახსნასა და აშშ-ის მხრიდან ნავთობზე დაწესებული სანქციების მოხსნას ითვალისწინებს.

Bloomberg-ის ცნობით, დოკუმენტის ხელმოწერა შესაძლოა უკვე კვირას, შვეიცარიაში შედგეს, დიდი შვიდეულის (G7) სამიტის დაწყებამდე. თუმცა, ირანის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ აღნიშნული ინფორმაცია „მედიის სპეკულაციად“ შეაფასა და განაცხადა, რომ ოფიციალური განცხადება მხოლოდ მოლაპარაკებების საბოლოო დასრულების შემდეგ გაკეთდება.

შეთანხმების პირობების თანახმად, მოლაპარაკებების მეორე ეტაპი არ დაიწყება, ვიდრე ირანის გაყინული აქტივების ნახევარი არ განბლოკდება, ნავთობზე სანქციები არ მოიხსნება და საზღვაო ბლოკადა არ შეწყდება. დოკუმენტი ასევე ითვალისწინებს აშშ-ის სამხედრო ძალების სრულ გაყვანას ირანიდან და პარტნიორების მხრიდან ქვეყნის აღდგენისთვის მინიმუმ 300 მილიარდი დოლარის გამოყოფას.

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ირანთან „დიდი სამშვიდობო შეთანხმება“ უკვე მიღწეულია და ის მხოლოდ დოკუმენტების საბოლოო გაფორმებას ელოდება. მისი თქმით, ჰორმუზის სრუტის გახსნა ხელშეკრულების ხელმოწერისთანავე მოხდება. ტრამპმა საკითხი ისრაელის პრემიერ-მინისტრ ბენიამინ ნეთანიაჰუსთანაც განიხილა. ისრაელის პოზიციის თანახმად, თუმცა ისინი მოლაპარაკებების ნაწილს არ წარმოადგენენ, პრემიერი მიესალმება ირანის ბირთვული შესაძლებლობების შეზღუდვის ვალდებულებას.

ჰორმუზის სრუტე გლობალური ენერგეტიკული უსაფრთხოებისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია, რადგან მსოფლიო ნავთობის ვაჭრობის დაახლოებით 25% და გათხევადებული ბუნებრივი აირის 20% სწორედ ამ მარშრუტზე გადის. ამ სიახლეების ფონზე, პარასკევს გლობალურ ბირჟებზე ინდექსები გაიზარდა, ხოლო ნავთობის ფასი საერთაშორისო ბაზრებზე შემცირდა.