ირანის სახელმწიფო მედიის ინფორმაციით, აშშ-სა და ირანს შორის ურთიერთობების დარეგულირების მიზნით ახალი შეთანხმების პროექტი მუშავდება. დოკუმენტი, რომელიც 14 პუნქტისგან შედგება, ფუნდამენტურ ცვლილებებს ითვალისწინებს როგორც ენერგეტიკულ სექტორში, ისე საზღვაო მიმოსვლაში.

რა ითვალისწინებს ახალი შეთანხმება?

შეთანხმების პროექტი ორმხრივ ვალდებულებებს ეფუძნება. აშშ-მა უნდა მოხსნას ირანულ ნავთობზე დაწესებული სანქციები, რის სანაცვლოდაც თეირანი ჰორმუზის სრუტის სრულად გახსნასა და საზღვაო ბლოკადის მოხსნას დათანხმდება.

Mehr News Agency-ის ცნობით, მოლაპარაკებების საბოლოო ფაზა მხოლოდ მას შემდეგ დაიწყება, რაც რამდენიმე წინაპირობა შესრულდება. მათ შორის ყველაზე მნიშვნელოვანი ირანის გაყინული აქტივების ნახევრის განთავისუფლებაა.

მოლაპარაკებების პირობები

მხარეებმა განსაზღვრეს მკაცრი თანმიმდევრობა, რომლითაც პროცესი უნდა წარიმართოს. 14-პუნქტიანი დოკუმენტი ნათლად მიუთითებს, რომ საბოლოო შეთანხმებამდე აუცილებელია:

  • ირანის გაყინული ფინანსური სახსრების 50%-ის დაბრუნება;
  • ნავთობზე დაწესებული სანქციების შეჩერება;
  • საზღვაო ბლოკადის ოფიციალური დასრულება.

აღნიშნული შეთანხმება მნიშვნელოვანი პოლიტიკური ნაბიჯია, რომელიც გლობალურ ენერგეტიკულ ბაზრებზე არსებულ დაძაბულობას შეამცირებს. ჰორმუზის სრუტე მსოფლიო ნავთობის ტრანსპორტირების ერთ-ერთი მთავარი არტერიაა, ამიტომ მისი სტატუსი პირდაპირ აისახება საწვავის ფასებზე.

ამ ეტაპზე დოკუმენტი მხოლოდ პროექტის სახით არსებობს. ოფიციალური წყაროები მოლაპარაკებების დეტალებზე დამატებით ინფორმაციას არ ავრცელებენ, თუმცა მედიაში გავრცელებული ცნობები სიტუაციის განმუხტვის მცდელობაზე მიუთითებს.

მსოფლიო ბაზრები შეთანხმების პროგრესს ყურადღებით აკვირდება. ნავთობის მიწოდების სტაბილიზაცია, რაც ამ შეთანხმების შედეგად შეიძლება მოხდეს, ენერგომატარებლების ფასების რეგულირებისთვის გადამწყვეტი ფაქტორი იქნება.