ისრაელსა და ირანს შორის მიმდინარე კონფლიქტის ფონზე, აზერბაიჯანი რეგიონული გეოპოლიტიკური თამაშების ცენტრში აღმოჩნდა. CNN-ის ექსკლუზიური გამოძიების თანახმად, ისრაელის სპეცრაზმმა და „მოსადის“ აგენტებმა აზერბაიჯანის სამხრეთ ნაწილი, კერძოდ ირანის საზღვართან მდებარე ტერიტორიები, სადაზვერვო და დივერსიული ოპერაციებისთვის გამოიყენეს.

გამოძიების მიხედვით, ოპერაციები, რომლებიც იანვარში დაიწყო, მოიცავდა სათვალთვალო ტექნიკის მონტაჟს, დრონების გამოყენებასა და სამაშველო მისიებს. ირანული მხარე ირწმუნება, რომ 4 მარტს სწორედ აზერბაიჯანის ტერიტორიიდან განხორციელებული ოპერაციის შედეგად ლიკვიდირებული იქნა ისლამური რევოლუციის გუშაგთა კორპუსის დაზვერვის უფროსი, რაჰმან მოღადამი.

საპასუხოდ, 5 მარტს ირანის მხრიდან ნახიჩევანის მიმართულებით დრონებით თავდასხმა განხორციელდა. დაზიანდა ნახიჩევანის საერთაშორისო აეროპორტი და შეკერაბადის სოფლის სკოლა, რასაც მშვიდობიანი მოქალაქეების დაშავება მოჰყვა. ილჰამ ალიევმა თავდასხმას „ტერორისტული აქტი“ უწოდა და თავდაცვის ძალებს საპასუხო ზომების გატარება დაავალა.

აზერბაიჯანის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის განცხადებით, მათ აღკვეთეს ირანული სპეცსამსახურების გეგმები, რომლებიც აზერბაიჯანში კრიტიკულ ინფრასტრუქტურასა და ისრაელის ობიექტებზე თავდასხმას ისახავდა მიზნად. ოფიციალური ბაქო კატეგორიულად უარყოფს ინფორმაციას იმის შესახებ, რომ აზერბაიჯანის ტერიტორია მესამე ქვეყნების წინააღმდეგ გამოიყენება.

ვითარებას ართულებს რუსეთის ფაქტორი. 11 მარტს ვლადიმერ პუტინმა ილჰამ ალიევთან სატელეფონო საუბრისას აზერბაიჯანს მადლობა გადაუხადა. რუსეთის პრეზიდენტმა ხაზი გაუსვა ბაქოს როლს ირანიდან რუსეთის მოქალაქეების ევაკუაციასა და აზერბაიჯანის გავლით ირანისთვის ჰუმანიტარული დახმარების მიწოდებაში.

აზერბაიჯანი ცდილობს შეინარჩუნოს ბალანსი სტრატეგიულ პარტნიორ ისრაელსა და მეზობელ ირანს შორის. ბაქოსთვის ეს პოლიტიკა მაღალი რისკის შემცველია, განსაკუთრებით ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენის უსაფრთხოების კუთხით, რომელზეც ირანული მხრიდან მუქარა არაერთხელ გაჟღერებულა.

მომავალში, კონფლიქტის ესკალაციის შემთხვევაში, აზერბაიჯანის მანევრირების შესაძლებლობები შესაძლოა მკვეთრად შეიზღუდოს, რაც ბაქოს აიძულებს, დაეყრდნოს მოკავშირეებს, მათ შორის თურქეთს, რათა თავიდან აიცილოს პირდაპირი ჩათრევა უფრო ფართომასშტაბიან დაპირისპირებაში.