სომხეთის საგარეო პოლიტიკური ვექტორის ცვლილების ფონზე, ევრაზიის ეკონომიკური კავშირის (ЕАЭС) წევრმა სახელმწიფოებმა ერევანს მკაცრი მოთხოვნა წაუყენეს. ბელარუსის, ყაზახეთის, ყირგიზეთისა და რუსეთის პრეზიდენტებმა ერთობლივი განცხადება გაავრცელეს, რომელიც სომხეთისგან ევროკავშირში გაწევრიანებასა და ЕАЭС-ში დარჩენას შორის საბოლოო არჩევანის გაკეთებას მოითხოვს.

პოლიტიკური ზეწოლა და დისტანცირება

პოლიტიკური დაძაბულობა მას შემდეგ გამწვავდა, რაც სომხეთის პრემიერ-მინისტრი ნიკოლ ფაშინიანი ასტანაში გამართულ ЕАЭС-ის ლიდერთა სამიტს არ დაესწრო. ეს ნაბიჯი ერევნის მხრიდან მოსკოვის გავლენის სფეროდან დისტანცირების მკაფიო სიგნალად იქნა აღქმული.

კავშირის ლიდერების განცხადებით, სომხეთის ევროკავშირთან დაახლოება პირდაპირ საფრთხეს უქმნის ევრაზიული ბლოკის ეკონომიკურ უსაფრთხოებას. სწორედ ამ მიზეზით, მათ მოითხოვეს, რომ ქვეყანაში უახლოეს პერიოდში საყოველთაო რეფერენდუმი ჩატარდეს.

„ვიზიარებთ პოზიციას იმის თაობაზე, რომ უახლოეს შესაძლო ვადებში სომხეთის რესპუბლიკაში უნდა ჩატარდეს საყოველთაო რეფერენდუმი ევროკავშირში გაწევრიანების ან ევრაზიის ეკონომიკური კავშირის შემადგენლობაში დარჩენის შესახებ,“ - ნათქვამია ოფიციალურ განცხადებაში.

რა მოხდება დეკემბერში?

საკითხი მხოლოდ მოწოდებებით არ შემოიფარგლება. დოკუმენტის მიხედვით, ევრაზიის მთავრობათაშორისი საბჭო უკვე მუშაობს სომხეთის მიმართ შესაძლო სანქციებზე. 2026 წლის დეკემბერში დაგეგმილია სპეციალური ანგარიშის წარდგენა.

აღნიშნული ანგარიში შეაფასებს იმ შედეგებს, რაც სომხეთის მიერ ЕАЭС-ის ხელშეკრულების დარღვევას ან კავშირიდან გასვლას მოჰყვება. ეს ნაბიჯი ფაქტობრივად გულისხმობს ერევნისთვის ეკონომიკური ბერკეტების გამოყენების მზადყოფნას.

ვითარება კრიტიკულ ფაზაში შედის, რადგან სომხეთი ცდილობს, თავი დააღწიოს რუსეთის დომინირებულ ეკონომიკურ სივრცეს, თუმცა წევრი ქვეყნების მხრიდან ზეწოლა ამ პროცესს მნიშვნელოვნად ართულებს.