ონკოლოგიური პაციენტების დიდ ნაწილს ქიმიოთერაპიის პროცესში აწყდება პრობლემა, რომელსაც სამედიცინო წრეებში „ქიმიო-ტვინს“ (chemo brain) უწოდებენ. ეს მდგომარეობა ვლინდება კონცენტრაციის გაძნელებით, მეხსიერების დაქვეითებითა და მრავალი დავალების ერთდროულად შესრულების სირთულით. სტატისტიკურად, ამ სირთულეებს პაციენტთა დაახლოებით 80% განიცდის.

ჟურნალ CANCER-ში გამოქვეყნებული ახალი კვლევის თანახმად, არსებობს მარტივი გზა ამ სიმპტომების შესამსუბუქებლად. მეცნიერებმა შეისწავლეს ფიზიკური აქტივობისა და დაბალი დოზით იბუპროფენის ზეგავლენა კოგნიტურ ჯანმრთელობაზე.

კვლევის მეთოდოლოგია

მეცნიერებმა 86 პაციენტი გააერთიანეს, რომლებიც ქიმიოთერაპიას გადიოდნენ და კოგნიტურ სირთულეებს უჩიოდნენ. მონაწილეები ექვსი კვირის განმავლობაში ოთხ ჯგუფად გაყვეს: ვარჯიში და იბუპროფენი, ვარჯიში და პლაცებო, მხოლოდ იბუპროფენი და მხოლოდ პლაცებო. ვარჯიშის პროგრამა, სახელწოდებით EXCAP, მოიცავდა სახლის პირობებში შესასრულებელ მსუბუქი და საშუალო ინტენსივობის სიარულსა და ძალისმიერ ვარჯიშებს.

ვარჯიშის ეფექტიანობა

შედეგებმა აჩვენა, რომ ვარჯიშის პროგრამაში ჩართულმა პაციენტებმა ყურადღების ტესტებში მნიშვნელოვნად უკეთესი შედეგები აჩვენეს, ვიდრე პლაცებოს ჯგუფმა. გარდა ამისა, პაციენტების გარშემომყოფებმა — მეგობრებმა და ოჯახის წევრებმა — აღნიშნეს, რომ ვარჯიშის ჯგუფში მყოფ პაციენტებს ნაკლებად შეემჩნეოდათ კოგნიტური სირთულეები.

რაც შეეხება იბუპროფენს, შედეგები უფრო არაერთგვაროვანი იყო. მიუხედავად იმისა, რომ ანთების საწინააღმდეგო პრეპარატმა ყურადღების კონცენტრაციაზე დადებითად იმოქმედა, მოკლევადიანი ვერბალური მეხსიერების შემთხვევაში გაუმჯობესება ნაკლებად შესამჩნევი იყო. მეცნიერები აღნიშნავენ, რომ ამ მიმართულებით დამატებითი კვლევებია საჭირო.

რა უნდა გაითვალისწინონ პაციენტებმა?

მიუხედავად იმედისმომცემი შედეგებისა, მკვლევარი მიშელ ჯანელსინსი ხაზს უსვამს, რომ ვარჯიშის დადებითი ეფექტი გაცილებით გამოკვეთილია. პაციენტებს, რომლებიც გეგმავენ მსგავსი აქტივობების დაწყებას, ურჩევენ, აუცილებლად გაიარონ კონსულტაცია მკურნალ ექიმთან, რათა დარწმუნდნენ, რომ შერჩეული დატვირთვა მათი ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესაბამისია.

მომავალი კვლევები მიზნად ისახავს ვარჯიშის ოპტიმალური ხანგრძლივობისა და იბუპროფენის ზუსტი დოზირების დადგენას. ეს არის ერთ-ერთი პირველი მასშტაბური კვლევა, რომელიც სპეციალურად ქიმიოთერაპიის დროს კოგნიტური ფუნქციების დაცვაზე იყო ფოკუსირებული.