28 თებერვალს დაწყებული სამხედრო კონფლიქტი ირანთან, რომელიც აშშ-სა და ისრაელის კოორდინირებულ მოქმედებებს მოჰყვა, ახალ ფაზაში შევიდა. ასი დღის შემდეგ, ანალიტიკოსები და პოლიტიკური დამკვირვებლები აფასებენ შედეგებს, რომლებიც, მათი თქმით, უდავოდ მასშტაბურია.

სამხედრო და ბირთვული ინფრასტრუქტურის კრახი

ოპერაციის მთავარი მიზანი ირანის სამხედრო ძლიერების შესუსტება და მისი ბირთვული ამბიციების საბოლოოდ აღკვეთა იყო. ატომური ენერგიის საერთაშორისო სააგენტოს შეფასებით, მიყენებული ზიანი უზარმაზარია.

ირანის ბალისტიკური რაკეტების პროგრამა, რომელიც წლების განმავლობაში რეგიონში მთავარ შემაკავებელ იარაღად ითვლებოდა, განადგურებულია. ასევე, განადგურებულია ბირთვული ობიექტები ფორდოუში, ნათანზსა და ისპაჰანში, სადაც ქვეყანა ათწლეულების განმავლობაში მილიარდობით დოლარს ხარჯავდა.

უზენაესი ლიდერის გარდაცვალება

კონფლიქტის პირველსავე დღეს ლიკვიდირებული იქნა ირანის უზენაესი ლიდერი ალი ხამენეი. 37 წლის განმავლობაში ის წარმოადგენდა ირანის ისლამური რესპუბლიკის მთავარ იდეოლოგს, სტრატეგს და გადაწყვეტილებების მიმღებ პირს.

ხამენეის მმართველობის პერიოდში ირანი აქტიურად უჭერდა მხარს რეგიონულ დაჯგუფებებს, მათ შორის ჰეზბოლას, ჰამასს და ჰუსიტებს. მისი გარდაცვალება რეჟიმისთვის უდიდეს დანაკარგად იქცა.

ეკონომიკური და პოლიტიკური შედეგები

ირანის ეკონომიკა, რომელიც მანამდეც მძიმე მდგომარეობაში იყო, დღეს კრიზისის ზღვარზეა. რეჟიმის აღიარებით, ომმა 270 მილიარდი დოლარის ზარალი მიაყენა ქვეყნის ეკონომიკას.

  • ეროვნული ვალუტის კატასტროფული ვარდნა;
  • ისლამური რევოლუციის გუშაგთა კორპუსის (IRGC) სტრუქტურის მოშლა;
  • საზღვაო ბლოკადა, რომელიც თეირანს დღეში 500 მილიონი დოლარი უჯდება.

მიუხედავად იმისა, რომ რეჟიმის სრული ცვლილება ჯერ არ მომხდარა, ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ ეს არის ხანგრძლივი პროცესი. ისლამური რესპუბლიკა 28 თებერვლის მდგომარეობით და დღევანდელი რეალობა ერთმანეთისგან რადიკალურად განსხვავდება.

ისლამაბადში მიღწეული ცეცხლის შეწყვეტა მეტყველებს იმაზე, რომ თეირანმა დათმობებზე წასვლა იძულების წესით გადაწყვიტა. ქვეყნის სამხედრო ძალა გატეხილია, ხოლო ეკონომიკური რესურსები ამოწურვის პირასაა.