ისლამის უწმინდესი ადგილი, ქააბა, რომელიც მექაში, მასჯიდ ალ-ჰარამის მეჩეთის ცენტრში მდებარეობს, ყოველწლიურად მილიონობით ადამიანის ყურადღების ცენტრშია. ჰაჯის პერიოდში მომლოცველები სწორედ ამ კუბის ფორმის ნაგებობის გარშემო ატარებენ რიტუალებს.

ქააბას არქიტექტურა და ინტერიერი

ქააბას სიმაღლე 13.1 მეტრია, სიგრძე — 12.8 მეტრი, ხოლო სიგანე — 11.03 მეტრი. მისი მთავარი შესასვლელი ჩრდილო-აღმოსავლეთ მხარესაა და მიწიდან ორ მეტრზე მეტ სიმაღლეზე მდებარეობს.

შესასვლელი კარი 280 კილოგრამი სუფთა ოქროსგანაა დამზადებული. ის წელიწადში მხოლოდ ორჯერ იღება, როდესაც ნაგებობის ინტერიერის ცერემონიალური წმენდა მიმდინარეობს.

ქააბას შიდა სივრცე მოკრძალებულია. სახურავს სამი ხის სვეტი იჭერს, ხოლო ინტერიერი მარმარილოთია მოპირკეთებული. ჭერიდან ტრადიციული ფარნებია ჩამოკიდებული, კედლებს კი ისტორიულად მწვანე, წითელი და მუქი ლურჯი ფერის ქსოვილები ამშვენებდა.

ქისვა — ქააბას შავი მოსასხამი

ქააბა შემოსილია „ქისვათი“ — შავი აბრეშუმის ქსოვილით, რომელიც ოქროსა და ვერცხლის ძაფებით ნაქარგი ყურანის აიათებითაა დამშვენებული. სახელწოდება „ქისვა“ არაბული ფესვიდან მოდის და „მოსასხამს“ ან „გადაფარებას“ ნიშნავს.

მოსასხამის წარმოება კომპლექსური პროცესია, რომელშიც მექაში არსებულ ქარხანაში 240-ზე მეტი ადამიანია ჩართული. თანამედროვე ქისვა შედგება:

  • 670 კგ ნატურალური აბრეშუმისგან;
  • 120 კგ 24-კარატიანი ოქროს ძაფისგან;
  • 100-დან 120 კგ-მდე ვერცხლის ძაფისგან.

ქისვას წარმოების ღირებულება დაახლოებით 25 მილიონ საუდის რიალს (დაახლოებით 6.65 მილიონი დოლარი) აღემატება. აბრეშუმი, რომელსაც დღეს იყენებენ, იტალიიდან შემოაქვთ, სადაც მას სპეციალური დამუშავება და შეღებვა უტარდება.

ისტორიული კონტექსტი

ისტორიკოსთა ნაწილი მიიჩნევს, რომ ქააბას გადაფარების ტრადიცია ისლამამდელ პერიოდს უკავშირდება. ყველაზე გავრცელებული ვერსიით, პირველი პირი, ვინც ქააბა ქსოვილით შემოსა, იემენის მეფე თუბა ასად ქამილი იყო, ჯერ კიდევ ახ.წ. 400 წელს.

საუკუნეების განმავლობაში ქისვას მასალა და წარმოების ადგილი იცვლებოდა. მას ამზადებდნენ ეგვიპტეში, სირიასა და ერაყში. დღეს ეს საპატიო მისია საუდის არაბეთის სახელმწიფოს ეკისრება, რომელიც უზრუნველყოფს სიწმინდის მოვლასა და განახლებას.