ევროკავშირის გაფართოების საკითხებში ევროკომისარმა მარტა კოსმა განაცხადა, რომ ბლოკი მუშაობს დამცავ მექანიზმებზე, რომლებიც ახალი წევრებისთვის ვეტოს უფლებაზე გარკვეულ შეზღუდვებს გაითვალისწინებს. კოსის განმარტებით, მიზანი დემოკრატიული უკუსვლისგან თავის დაზღვევაა.

ევროკომისარმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ საუბარია არა ვეტოს უფლების ნომინალურ შეზღუდვაზე, არამედ წესების დაცვის მექანიზმებზე. „თუ ახალი წევრი სახელმწიფო წესებს დაიცავს, არაფერი მოხდება“, - განმარტა კოსმა.

პაპუაშვილის კრიტიკა

საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარემ შალვა პაპუაშვილმა ინიციატივა მკაცრად გააკრიტიკა. მისი თქმით, ეს არის „უფლებრივი სეგრეგაცია“, რაც ევროკავშირს „პირველხარისხოვან“ და „მეორეხარისხოვან“ ერთა კავშირად აქცევს.

„პრაქტიკაში, ეს ნიშნავს, რომ ევროკავშირს შეეძლება საქართველოს ეროვნული ინტერესებისთვის მნიშვნელოვან საკითხებზე გადაწყვეტილებები ჩვენი მონაწილეობის გარეშე მიიღოს“, - წერს პაპუაშვილი. მისი შეფასებით, ასეთი მიდგომა ეწინააღმდეგება ევროკავშირის ფუძემდებლურ პრინციპებს.

დამცავი მექანიზმები და გამოცდილება

ევროკავშირის ამ ინიციატივას საფუძვლად უდევს უნგრეთის გამოცდილება, სადაც წინა ხელისუფლების პირობებში არაერთხელ მოხდა მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილებების, მათ შორის სანქციების დაბლოკვა. ევროპელ დიპლომატებს სურთ, თავიდან აიცილონ მსგავსი პროცესები ახალი წევრების მიღებისას.

მარტა კოსის თქმით, ეს მექანიზმები უზრუნველყოფს, რომ ახალმა წევრებმა წლების შემდეგაც შეინარჩუნონ ევროპული სტანდარტები. იგი ასევე გამოეხმაურა „ასოცირებული წევრობის“ იდეას და განაცხადა, რომ ევროკავშირში არ არსებობს „ნახევარი წევრობა“.

აღსანიშნავია, რომ 2026 წლის 15 ივნისს ევროკავშირმა ოფიციალურად გახსნა გაწევრების მოლაპარაკებები უკრაინასთან და მოლდოვასთან, რაც ბლოკის გაფართოების პროცესში მნიშვნელოვან ნაბიჯად ფასდება.