NASA-ს Nancy Grace Roman-ის კოსმოსური ტელესკოპი მზად არის, რევოლუცია მოახდინოს ეგზოპლანეტების ძიების პროცესში. მეცნიერთა პროგნოზით, მისია შეძლებს 100 000-მდე აქამდე უცნობი სამყაროს აღმოჩენას, რაც მნიშვნელოვანი ნახტომი იქნება დღემდე ცნობილი 6 300 პლანეტის მონაცემთა ბაზასთან შედარებით.

განსხვავებით წინა მისიებისგან, რომლებიც ძირითადად ჩვენს სამეზობლოში მდებარე პლანეტებს იკვლევდნენ, Roman-ი ყურადღებას გაამახვილებს ირმის ნახტომის აქამდე ნაკლებად შესწავლილ, შორეულ რეგიონებზე. ეს საშუალებას მოგვცემს, დავინახოთ პლანეტური სისტემების მრავალფეროვნება გალაქტიკის სხვადასხვა ნაწილში.

ძიების ახალი მეთოდები

ტელესკოპი ორი ძირითადი მეთოდის კომბინაციით იმუშავებს. პირველი, ეგრეთ წოდებული „ტრანზიტის“ მეთოდი, ვარსკვლავის წინ პლანეტის გავლისას სინათლის შემცირებას აფიქსირებს. ეს მიდგომა განსაკუთრებით ეფექტურია დიდი და ცხელი პლანეტების აღმოსაჩენად.

მეორე მეთოდი, მიკროლინზირება, გრავიტაციის გამოყენებით შორეული ვარსკვლავების სინათლის გაძლიერებას ეფუძნება. ეს ტექნიკა საშუალებას იძლევა, ვიპოვოთ დედამიწისა და მარსის ზომის პატარა პლანეტები, რომლებიც ვარსკვლავებისგან მოშორებით, მათ შორის სასიცოცხლო ზონებში მდებარეობენ.

კავშირი დედამიწის წარსულთან

მეცნიერები იმედოვნებენ, რომ Roman-ი დაგვეხმარება იმის გარკვევაში, თუ როგორ წარმოიშვა ჩვენი მზის სისტემა. ვარსკვლავების ქიმიური შემადგენლობის შესწავლით, ასტრონომები შეძლებენ დაადგინონ, თუ როგორ მოქმედებს მძიმე ელემენტების სიმრავლე პლანეტების ფორმირებაზე.

როგორც NASA-ს გოდარდის ცენტრის მკვლევარი რობი უილსონი აღნიშნავს, Roman-ის მონაცემები საშუალებას მისცემს მკვლევრებს, შეადარონ შორეული პლანეტური პოპულაციები ჩვენს სიახლოვეს არსებულ სისტემებს. ეს მონაცემები საჯარო იქნება, რაც მოყვარულ ასტრონომებსაც მისცემს კვლევაში მონაწილეობის შესაძლებლობას.

გარდა ამისა, ტელესკოპი შეისწავლის „ცხელი იუპიტერების“ ატმოსფერულ მახასიათებლებს. ინფრაწითელი ხელსაწყოების მეშვეობით, შესაძლებელი გახდება პლანეტების დღისა და ღამის მხარეების ტემპერატურული განსხვავებების დადგენა, რაც ინფორმაციას მოგვაწვდის ატმოსფერულ ქარებსა და სითბოს ცირკულაციაზე.

ეს მისია NASA-ს Kepler-ის მისიის საქმეს გააგრძელებს, თუმცა გაცილებით ფართო მასშტაბით. Roman-ი მხოლოდ გალაქტიკური ცენტრის კვლევისას 100 მილიონამდე ვარსკვლავს დააკვირდება, რაც კაცობრიობას სამყაროში საკუთარი ადგილის უკეთ გააზრებაში დაეხმარება.