აშშ-ის კონგრესის წარმომადგენელთა პალატაში 1967 წლის ტრაგიკული ინციდენტი კვლავ დღის წესრიგში დადგა. რესპუბლიკელმა კონგრესმენმა თომას მასიმ მოითხოვა, რომ ამერიკის მთავრობამ ხელახლა გამოიძიოს ისრაელის თავდასხმა ამერიკულ სადაზვერვო ხომალდზე, USS Liberty-ზე.

ინციდენტიდან 59 წლისთავზე, მასიმ კონგრესში სიტყვით გამოსვლისას აღნიშნა, რომ დაზარალებულებსა და დაღუპულთა ოჯახებს სიმართლის გაგების უფლება აქვთ. თავდასხმის შედეგად 34 ამერიკელი სამხედრო დაიღუპა, ხოლო 171 დაშავდა.

მეგობრული ცეცხლი თუ მიზანმიმართული თავდასხმა?

ისრაელის ოფიციალური პოზიცია ათწლეულებია უცვლელია: მათი მტკიცებით, 1967 წლის 8 ივნისს მომხდარი თავდასხმა იყო „მეგობრული ცეცხლის“ შედეგი, რაც ომის ქაოსში დაშვებული შეცდომით აიხსნება. თუმცა, ხომალდის გადარჩენილი ეკიპაჟის წევრები ამ ვერსიას კატეგორიულად უარყოფენ.

თომას მასიმ თავის გამოსვლაში ხაზი გაუსვა, რომ იმ დღეს ხილვადობა იყო შეუზღუდავი, ხოლო ხომალდზე ამერიკის დროშა აშკარად ფრიალებდა. მისი თქმით, ისრაელის ავიაციამ ხომალდი მიზანმიმართულად დაბომბა და დატორპედა, რათა არცერთი მოწმე არ დარჩენილიყო.

გავლენიანი მოწმეები და ეჭვები

კონგრესმენმა თავისი არგუმენტების გასამყარებლად მოიშველია აშშ-ის ყოფილი სახელმწიფო მდივნის, დინ რასკისა და გენერალ თომას ჰინმან მურერის შეფასებები. ორივე მაღალჩინოსანი წლების განმავლობაში ამტკიცებდა, რომ თავდასხმა განზრახ იყო ჩადენილი.

გარდა ამისა, 2003 წელს საქმის ერთ-ერთმა გამომძიებელმა, უორდ ბოსტონმა საჯაროდ განაცხადა, რომ მასზე ზეწოლა ხორციელდებოდა, რათა მომხდარი შეცდომად შეერაცხათ. მიუხედავად ამისა, CIA-ს 2006 წლის შეფასებით, პილოტებმა ვერ ამოიცნეს ხომალდის კუთვნილება.

პოლიტიკური კონტექსტი

თომას მასის ინიციატივა ემთხვევა აშშ-ის საგარეო პოლიტიკის მიმართ მზარდ კრიტიკას. ისრაელისთვის უპირობო დახმარების გაწევის საკითხი ამერიკულ საზოგადოებაში სულ უფრო მეტ კითხვას ბადებს, განსაკუთრებით ღაზასა და ირანთან დაკავშირებული ბოლოდროინდელი მოვლენების ფონზე.

მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთი კონგრესმენი, მათ შორის დენ კრენშოუ, მასის პოზიციას არ იზიარებს და ინციდენტს „დახურულ თემად“ მიიჩნევს, USS Liberty-ს ვეტერანთა ასოციაციამ კონგრესმენის ნაბიჯი მოიწონა და მას „ისტორიის სიმართლით მოყოლა“ უწოდა.