აშშ-სა და ირანს შორის კონფლიქტის დასრულების შესაძლებლობა აქამდე არსებულზე უფრო რეალური გახდა. ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, აბას არაღჩიმ სოციალურ ქსელში განაცხადა, რომ მხარეებს შორის შეთანხმება „არასდროს ყოფილა ასე ახლოს“.

ამ პროცესში აქტიურ როლს ასრულებს პაკისტანი. ქვეყნის პრემიერ-მინისტრმა შეჰბაზ შარიფმა დაადასტურა, რომ სამშვიდობო გარიგების საბოლოო ტექსტი შეთანხმებულია. „პაკისტანი ახლა ორივე მხარესთან მჭიდროდ მუშაობს, რათა შეთანხმების მომდევნო ნაბიჯები დაიგეგმოს“, — აღნიშნა შარიფმა.

რა შედის შეთანხმების პირობებში?

მიუხედავად ოპტიმისტური განცხადებებისა, როგორც ვაშინგტონში, ისე თეირანში აღნიშნავენ, რომ სამუშაო ჯერ კიდევ დასასრულებელია. აშშ-ის ადმინისტრაციის მაღალჩინოსნების თქმით, შეთანხმება მოიცავს მნიშვნელოვან კომპონენტებს:

  • ირანის ბირთვული პროგრამის სრული დემონტაჟი.
  • გამდიდრებული ბირთვული მასალების განადგურება ან გატანა.
  • ჰორმუზის სრუტის გახსნა საერთაშორისო ნაოსნობისთვის.
  • რეგიონული პროქსი-დაჯგუფებების მხარდაჭერის შეწყვეტა.

სანაცვლოდ, აშშ მზადაა ირანს სანქციები მოუხსნას და გაყინული აქტივები გაათავისუფლოს. თუმცა, ამერიკული მხარე ხაზს უსვამს, რომ ეს პროცესი არ იქნება ავტომატური. სანქციების მოხსნა პირდაპირ იქნება დამოკიდებული ირანის მიერ ნაკისრი ვალდებულებების შესრულებაზე.

პროცესის სირთულეები

ირანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს სპიკერმა ესმაილ ბაღაიმ განაცხადა, რომ ინსტიტუტები შეთანხმების ტექსტის საბოლოო დამუშავების ეტაპზე არიან. თუმცა, თეირანში გადაწყვეტილების მიღების პროცესი რთულია. დოკუმენტი უნდა განიხილონ არმიის ხელმძღვანელობამ, ისლამური რევოლუციის გვარდიის კორპუსმა, პარლამენტმა და საბოლოოდ, უზენაესმა ლიდერმა.

პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა უარყო ირანული მედიის გავრცელებული ინფორმაცია, თითქოს შეთანხმება დაუყოვნებლივ გაათავისუფლებდა ირანულ აქტივებს. მისი თქმით, მხარეები კვლავ მუშაობენ და შესაძლოა, დოკუმენტს ხელი უახლოეს დღეებში მოეწეროს.

დიპლომატიური აქტიურობა მას შემდეგ გაიზარდა, რაც გასულ კვირას ორივე მხარემ სამხედრო დარტყმები განახორციელა. ტრამპმა მანამდე ირანის ნავთობის ექსპორტის ცენტრის, ხარგის კუნძულის ხელში ჩაგდებითაც დაიმუქრა, თუმცა მოგვიანებით განაცხადა, რომ შეთანხმების მოლოდინში თავდასხმის ახალი ტალღა გააუქმა.