დაბერების პროცესის შეჩერება და უკუქცევა მეცნიერების მთავარ გამოწვევად რჩება. ბიოტექნოლოგიური კომპანია Life Biosciences-მა ცოტა ხნის წინ პირველ მოხალისეზე ექსპერიმენტული მკურნალობა გამოსცადა. გლაუკომით დაავადებულ პაციენტს თვალში სპეციალური პრეპარატი შეუყვანეს, რომლის მიზანიც დაზიანებული ნერვული ქსოვილების რეგენერაციაა.
ეს მეთოდი ეფუძნება „რეპროგრამირების“ კონცეფციას. მეცნიერები ცდილობენ, ზრდასრული უჯრედები მათ ადრეულ, ახალგაზრდულ მდგომარეობას დაუბრუნონ. ჰარვარდის ბიოლოგისა და კომპანიის თანადამფუძნებლის, დევიდ სინკლერის განცხადებით, თუ ეს მეთოდი გლაუკომის მკურნალობაში წარმატებული იქნება, მას პოტენციურად დაბერებასთან დაკავშირებული სხვა დაავადებების შესაჩერებლადაც გამოიყენებენ.
დაბერების ბიოლოგია კომპლექსურია. წლების განმავლობაში მეცნიერები სხვადასხვა მიდგომას ცდიდნენ. მაგალითად, ერთი პერიოდი აქტუალური იყო ტელომერების – ქრომოსომების ბოლო ნაწილების – დაგრძელებაზე მუშაობა. მოგვიანებით ყურადღება გადავიდა „ზომბი უჯრედების“ ანუ სენესცენტური უჯრედების განადგურებაზე, რომლებიც ორგანიზმში გროვდება და ანთებით პროცესებს იწვევს. თუმცა, ამ მიმართულებით Unity Biotechnology-ის მიერ ჩატარებულმა კლინიკურმა ცდებმა არასახარბიელო შედეგები აჩვენა.
ამჟამად ინვესტორების ინტერესი სრულად უჯრედების რეპროგრამირებაზეა გადართული. ეს მიდგომა ეყრდნობა ნობელის პრემიით დაჯილდოებულ აღმოჩენას, რომლის მიხედვითაც, ოთხი გენეტიკური ფაქტორის გამოყენებით ზრდასრული უჯრედის გარდაქმნა ღეროვან უჯრედად არის შესაძლებელი.
დაფინანსების მასშტაბები შთამბეჭდავია. Altos Labs-მა, რომელსაც ჯეფ ბეზოსი და იური მილნერი აფინანსებენ, 3 მილიარდი დოლარის ინვესტიცია მოიზიდა. ანალოგიურად, სემ ალტმანის მხარდაჭერით შექმნილი Retro Biosciences-ის შეფასება 1.8 მილიარდ დოლარს აღწევს. კომპანია NewLimit კი გეგმავს, მომავალ წელს ღვიძლის გაახალგაზრდავების კუთხით კლინიკური კვლევები დაიწყოს.
მიუხედავად ოპტიმისტური მოლოდინებისა, მეცნიერები აფრთხილებენ საზოგადოებას, რომ რეპროგრამირება სარისკო პროცესია. თაგვებზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა ქსოვილების აღდგენისა და მეხსიერების გაუმჯობესების პოტენციალი, თუმცა ადამიანებში ამ მეთოდის ეფექტურობა ჯერ კიდევ დასამტკიცებელია.







დისკუსია
0 კომენტარი
ჯერ კომენტარი არ არის — იყავი პირველი.