Getty Images People gather to watch an act on the main Pyramid Stage as the sun sets on Day 3 of the Glastonbury Festival 2023 held at Worthy Farm, Pilton in Glastonbury, England.

საყვარელ ფესტივალზე წასვლა ყოველწლიურად უფრო ძვირი სიამოვნება ხდება. BBC-ის მიერ ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ დიდი ბრიტანეთის მსხვილ მუსიკალურ ღონისძიებებზე დასწრების ღირებულებამ ბოლო ათწლეულში ინფლაციის მაჩვენებელს გადააჭარბა.

Bar chart titled “Most major UK festivals have seen price increases,” showing percentage change in ticket prices from 2013 to 2025 (adjusted for inflation). Parklife has the largest increase at +71%, followed by Glastonbury (+30%) and Download (+26%). Reading and Leeds both rise by +14%. Wireless is the only festival with a decrease, at −10%. Source: BBC research.

ფასების ზრდა მხოლოდ თავად ბილეთებს არ ეხება. ფანებს უწევთ გათვალისწინება კვების, სასმელისა და ტრანსპორტირების გაზრდილი ხარჯების, რაც საბოლოო ჯამში ბიუჯეტზე მნიშვნელოვნად აისახება.

კვლევის მიხედვით, 2007 წელს „Reading and Leeds“-ის ფესტივალზე ბილეთი 145 ფუნტი ღირდა, რაც დღევანდელი ინფლაციის გათვალისწინებით დაახლოებით 245 ფუნტი იქნებოდა. თუმცა, 2025 წელს ამავე ფესტივალზე დასასწრები ბილეთის ფასმა 325 ფუნტს მიაღწია.

Katie Scarlett Katie Scarlett, a 23-year-old festival content creator, at a festival
Russell Akbar Russell Akbar
Russell Akbar

სხვადასხვა ფესტივალს ფასწარმოქმნის განსხვავებული სტრატეგია აქვს. მაგალითად, Parklife-ის ბილეთები 2013 წლიდან დღემდე, რეალურ ფასებში, 71%-ით გაძვირდა, მაშინ როცა Reading and Leeds-ის შემთხვევაში ზრდამ მხოლოდ 14% შეადგინა. გამონაკლისია Wireless, სადაც ფასები გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მცირდებოდა, თუმცა 2025 წელს მკვეთრი ზრდა დაფიქსირდა.

ფესტივალების მოყვარულები იძულებულნი არიან, პრიორიტეტები შეცვალონ. 23 წლის ქეით სკარლეტი, რომელიც ფესტივალების კონტენტს ქმნის, ამბობს, რომ ხშირად შვებულების ნაცვლად ფესტივალებს ირჩევს.

A multi-panel chart titled “Festival ticket prices trend upwards” shows inflation-adjusted ticket prices from 2003 to 2025 for six UK music festivals: Glastonbury, Reading, Leeds, Download, Parklife, and Wireless. Each panel uses red bars to display yearly prices, with grey vertical gaps indicating years when the festival was not held and some missing data. Across most festivals, prices rise gradually over time—for example, Glastonbury increases from around £280 in the late 2000s to about £370 by the mid-2020s, while Reading and Leeds climb from roughly £240–£260 to over £320. Download rises from about £130 to just above £300. Parklife and Wireless show lower starting prices but similar upward trends, with some variability. Y-axis ranges from £0 to £400. A note states that historic ticket prices are not available for certain festivals. Source: BBC Research.

„გესმის, რომ ეს ინვესტიციაა, მაგრამ როდესაც ავიაბილეთების ფასებს ადარებ, ფესტივალი უფრო ხელმისაწვდომი და მიმზიდველი ჩანს,“ — ამბობს ის. მსგავს მოსაზრებას იზიარებს 30 წლის რასელ აქბარიც, რომელიც ხარჯების ოპტიმიზაციისთვის საკუთარი საკვები პროდუქტების წაღებას და განვადების სისტემით სარგებლობას არჩევს.

ფასების მატების მიზეზებზე საუბრისას, დამოუკიდებელ ფესტივალთა ასოციაციის ხელმძღვანელი ჯონ როსტრონი ორ მთავარ ფაქტორს გამოყოფს: პანდემიას და ბრექსიტს. მისი თქმით, პანდემიის დროს მიღებული ფინანსური ზარალის ანაზღაურება დღემდე გრძელდება, ხოლო ბრექსიტმა გამოიწვია კვალიფიციური ტექნიკური პერსონალის დეფიციტი.

Matt Cardy/Getty Images Festival goers are searched as they arrive at Bestival, at Lulworth Castle near East Lulworth on August 2, 2018 in Dorset, England.
Promoters face steep upfront costs including artist fees, staging, sanitation and security

„ფესტივალების ორგანიზატორებს მოუწიათ ინვესტირება კადრების გადამზადებაში, რამაც ხარჯები გაზარდა,“ — განმარტავს როსტრონი. თავის მხრივ, მსხვილი ორგანიზატორები, როგორიცაა Festival Republic, აღნიშნავენ, რომ ბილეთების ფასი ადეკვატურია და ის მოიცავს უსაფრთხოების, სამედიცინო მომსახურების, ინფრასტრუქტურისა და არტისტების ჰონორარების მზარდ ხარჯებს.

მიუხედავად ფასების ზრდისა, ფესტივალების პოპულარობა არ იკლებს. ორგანიზატორები ცდილობენ, მომხმარებელს დაუვიწყარი გამოცდილება და ვარსკვლავური შემადგენლობა შესთავაზონ, რაც ფანებს უფრო ძვირი ბილეთების შეძენისკენ უბიძგებს.

Mick Hutson/Redferns via Getty Images Crowds in silhouette holding arms in air in front of sunset, at Glastonbury Festival
Glastonbury ticket prices have risen from £185 in 2010 to £374 by 2025