ნავთობის გლობალური ბაზარი უპრეცედენტო გამოწვევის წინაშეა. Carlyle-ის ენერგეტიკული მიმართულების სტრატეგიული დირექტორის, ჯეფ კურის განცხადებით, აზიაში ნავთობის მარაგი უკვე მინიმალურ საოპერაციო ზღვარზეა, რაც იმას ნიშნავს, რომ სისტემის გამართული ფუნქციონირებისთვის საჭირო მინიმუმი თითქმის ამოწურულია. კურის პროგნოზით, უახლოეს პერიოდში ანალოგიური კრიზისი ევროპას, ხოლო ივლისისთვის აშშ-ს დაემუქრება.

ირანის ომმა ჰორმუზის სრუტეში გადაზიდვები შეაფერხა, რამაც ახლო აღმოსავლეთიდან ენერგორესურსების ექსპორტი მკვეთრად შეამცირა. სპეციალისტები ხაზს უსვამენ, რომ გლობალური მარაგების შესახებ სტატისტიკა ხშირად შეცდომაში შემყვანია. ნავთობის დიდი ნაწილი მილსადენებსა და შესანახ სისტემებში „ჩაკეტილია“ და მისი ბაზარზე მყისიერად გამოტანა შეუძლებელია.

საწვავის ფასები და დეფიციტის საფრთხე

სინგაპურში გამართულ კონფერენციაზე კურიმ აღნიშნა, რომ ბაზარზე პროდუქტების ფასები უკვე აფეთქდა. მიუხედავად იმისა, რომ რეაქტიული საწვავის ღირებულებამ გარკვეულწილად იკლო, დიზელის ფასმა მკვეთრად მოიმატა. ეს ტენდენცია მიუთითებს იმაზე, რომ ენერგოპრობლემები ერთი სექტორიდან მეორეში გადაინაცვლებს.

ევროპა ამ დრომდე აშშ-დან მიღებული ნავთობის ხარჯზე ახერხებდა დეფიციტის თავიდან არიდებას, თუმცა ეს რესურსი ამოწურვადია. ზაფხულის სეზონის დადგომასთან ერთად, მოთხოვნა საწვავზე კიდევ უფრო გაიზრდება. საერთაშორისო ენერგეტიკული სააგენტო (IEA) აფრთხილებს ბაზარს, რომ თუ ახლო აღმოსავლეთიდან მიწოდება არ აღდგა, ივლისსა და აგვისტოში „წითელ ზონაში“ აღმოვჩნდებით.

პოლიტიკური ბერკეტები და მოლაპარაკებები

ჯეფ კურის თქმით, აშშ-ს ფედერალური გადასახადების შემცირება ან მარაგების მცირე დოზით გამოთავისუფლება პრობლემას ვერ გადაჭრის. ერთადერთი ეფექტური გამოსავალი ჰორმუზის სრუტის გახსნაა. თუმცა, არსებული ვითარება ირანის პოზიციებს აძლიერებს.

აშშ-ს პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა თავის გუნდს მოუწოდა, ირანთან ნაჩქარევი შეთანხმება არ გააფორმონ. კური აღნიშნავს, რომ რაც უფრო დიდხანს გრძელდება კრიზისი, მით მეტად იკლებს გლობალური მარაგი და მით უფრო მყარი ხდება ირანის სადამკვირვებლო პოზიცია მოლაპარაკებების მაგიდასთან.