აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ხუთშაბათს გააკეთა განცხადება, რომელიც ახლო აღმოსავლეთში დაძაბულობის ახალ ესკალაციაზე მიუთითებს. ტრამპის თქმით, ამერიკული სამხედრო ძალები ირანზე „ძალიან მძიმე“ იერიშს მიიტანენ.

პრეზიდენტის ოფიციალური განცხადება კონკრეტულ სტრატეგიულ სამიზნეებსაც მოიცავს. მისი თქმით, შეერთებული შტატები მალე დაიკავებს ირანის „ნავთობინფრასტრუქტურის წერტილებს“, მათ შორის სტრატეგიულად მნიშვნელოვან ხარკის კუნძულს.

რა იგულისხმება გეგმაში

ხარკის კუნძული ირანის ნავთობექსპორტის მთავარი ცენტრია. იქ განთავსებული ტერმინალები ქვეყნის ნავთობის უდიდესი ნაწილის საზღვარგარეთ გატანას უზრუნველყოფს. ამ ტერიტორიის კონტროლი პირდაპირ ნიშნავს ირანის ენერგორესურსების ნაკადის სრულ ბლოკირებას.

ტრამპმა ასევე ხაზი გაუსვა, რომ აშშ-ის მიზანი მხოლოდ ინფრასტრუქტურის დაკავება არ არის, არამედ ირანის ნავთობისა და გაზის ბაზრების სრულად გაკონტროლება. ეს ნაბიჯი გლობალურ ენერგეტიკულ ბაზრებზე უპრეცედენტო ცვლილებებს გამოიწვევს.

გლობალური გავლენა

ნავთობის ბაზრები ტრამპის განცხადებაზე მყისიერი რეაგირებისთვის ემზადება. ნებისმიერი სახის სამხედრო ჩარევა ირანის ნავთობმოპოვების ობიექტებზე, სავარაუდოდ, გამოიწვევს ნავთობის ფასების მკვეთრ ზრდას მსოფლიო მასშტაბით.

აშშ-ის პრეზიდენტის ეს განცხადება მორიგი დაძაბულობაა ვაშინგტონსა და თეირანს შორის. მიუხედავად იმისა, რომ დეტალები სამხედრო ოპერაციის ვადების შესახებ ჯერჯერობით არ გასაჯაროებულა, ბაზრები უკვე აფასებენ რისკებს.

საერთაშორისო დამკვირვებლები აღნიშნავენ, რომ მსგავსი რიტორიკა იშვიათია და მიუთითებს აშშ-ის ადმინისტრაციის მზადყოფნაზე, პირდაპირ ჩაერიოს ირანის ენერგეტიკულ სექტორში. სიტუაცია კვლავ დინამიურად ვითარდება.