სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა ოფიციალურად დაადასტურა, რომ ახალქალაქი-ყარსის რკინიგზა სომხური პროდუქციის ექსპორტისა და იმპორტისთვის ღიაა. ეს გადაწყვეტილება თურქეთთან ურთიერთობების ნორმალიზაციის პროცესის მნიშვნელოვანი ნაწილია.

ფაშინიანის განცხადებით, ეს ნაბიჯი სომხეთის ეკონომიკური ცხოვრებისთვის გარდამტეხია. ქვეყანას, რუსეთისა და ირანის გავლით არსებული მარშრუტების გარდა, ახლა ევროპული მიმართულებით პირდაპირი წვდომა ეხსნება.

ეკონომიკური და პოლიტიკური კონტექსტი

ახალი რკინიგზის ამოქმედება ლოგისტიკურ ხარჯებს ამცირებს და სომხეთის საექსპორტო პოტენციალს ზრდის. ექსპერტები ამას „კომპრომისულ ფორმატად“ აფასებენ, რადგან სახელმწიფოებს შორის სრული პოლიტიკური დარეგულირება ჯერ არ მომხდარა.

თურქეთის სპეციალურმა წარმომადგენელმა სერდარ კილიჩმა აღნიშნა, რომ ეს ნაბიჯი რეგიონული მშვიდობისა და სტაბილურობისკენ გადადგმული მნიშვნელოვანი ნაბიჯია. ანკარა იმედოვნებს, რომ პროცესი აზერბაიჯანისა და საქართველოს მონაწილეობით ოთხმხრივ თანამშრომლობამდე მივა.

არჩევნები და რეგიონული სტაბილურობა

სომხეთში 7 ივნისს დაგეგმილი საპარლამენტო არჩევნების ფონზე, ეს გადაწყვეტილება ფაშინიანისთვის მნიშვნელოვან პოლიტიკურ ბერკეტად იქცა. ოპონენტებისგან განსხვავებით, სომხეთის მოქმედი პრემიერი პრაგმატულ პოლიტიკას ატარებს, რომელიც წარსულზე ორიენტირების ნაცვლად, რეგიონულ ეკონომიკურ ინტეგრაციას უჭერს მხარს.

თურქული მხარე ხაზს უსვამს, რომ სრულფასოვანი ნორმალიზაცია მხოლოდ სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის სამშვიდობო ხელშეკრულების გაფორმების შემდეგ იქნება შესაძლებელი. მიუხედავად ამისა, რკინიგზის ამოქმედება ადასტურებს, რომ ეკონომიკურმა ინტერესებმა შესაძლოა პოლიტიკურ ჩიხს გზა გაუკვალოს.

ლოგისტიკური დერეფნების მნიშვნელობა

სამხრეთ კავკასია თანდათანობით საერთაშორისო ლოგისტიკურ ჰაბად ყალიბდება, სადაც რუსეთის, თურქეთის, ევროკავშირისა და ჩინეთის ინტერესები იკვეთება. ახალქალაქი-ყარსის მონაკვეთი „შუა დერეფნის“ ნაწილია, რაც საქართველოს გავლით ტვირთბრუნვის ზრდის წინაპირობას ქმნის.

„ეს არის არა ფინალი, არამედ რეგიონული გადატვირთვის დასაწყისი, სადაც ეკონომიკა პოლიტიკისთვის გზას კვალავს“, - აღნიშნავენ რეგიონული ანალიტიკოსები.