ასტრონომიულ კალენდარში ახალი მოვლენა ფიქსირდება — „სუპერ ახალმთვარეობა“. ეს ფენომენი მაშინ ხდება, როდესაც მთვარე დედამიწასთან მაქსიმალურად ახლოს იმყოფება და ამავდროულად, ახალმთვარეობის ფაზაშია.

მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ ახალმთვარეობის დროს მთვარე მზესა და დედამიწას შორის ექცევა. სწორედ ამიტომ, ის ჩვენთვის უხილავია. მისი განათებული მხარე მზის საპირისპირო მიმართულებითაა, რაც ღამის ცაზე ბუნებრივ „სიბნელეს“ ქმნის.

რა გავლენას ახდენს ის მოქცევებზე?

მიუხედავად იმისა, რომ მთვარეს ცაზე ვერ ვხედავთ, მისი გრავიტაციული ძალა არ ქრება. პირიქით, დედამიწასთან სიახლოვის გამო, მთვარის გრავიტაციული გავლენა ოკეანეებზე საგრძნობლად იზრდება.

სუპერ ახალმთვარეობის დროს ოკეანეებში ე.წ. „სპრინგ-ტაიდი“ ანუ მაღალი მოქცევები ფიქსირდება. ეს პროცესი ხდება მაშინ, როდესაც მთვარისა და მზის გრავიტაციული ძალები ერთმანეთს ემატება.

შედეგად, მოქცევები ჩვეულებრივზე უფრო მაღალი, ხოლო უკუმიქცევები — უფრო დაბალია. ეს პროცესი ბუნებრივია და პლანეტის საზღვაო ეკოსისტემებზე მუდმივ გავლენას ახდენს.

რატომ არის ეს მოვლენა გამორჩეული?

ტერმინი „სუპერ“ ასტრონომიაში მთვარის პერიგეასთან, ანუ დედამიწასთან უახლოეს წერტილთან კავშირშია. როდესაც მთვარე პერიგეაშია, ის დედამიწიდან ჩვეულებრივზე უფრო დიდი ზომის ჩანს, თუმცა ახალმთვარეობისას ეს ეფექტი ჩვენთვის ვიზუალურად არ აღიქმება.

მეცნიერები ყურადღებით აკვირდებიან ამ მოვლენებს, რათა უკეთ შეისწავლონ მთვარის გრავიტაციული ზემოქმედება დედამიწის წყლის რესურსებზე. მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენთვის ეს მოვლენა შეუმჩნეველია, ოკეანეების დონეზე ის მკაფიო ცვლილებებს იწვევს.

ამრიგად, სუპერ ახალმთვარეობა არის შეხსენება იმისა, რომ კოსმოსური პროცესები მუდმივად ზემოქმედებს ჩვენს პლანეტაზე, მაშინაც კი, როდესაც ჩვენ ამას ვიზუალურად ვერ ვაფიქსირებთ.