სომხეთის კონსტიტუციის შეცვლის ინიციატივა, რომელიც აზერბაიჯანთან სამშვიდობო შეთანხმების ხელმოწერის ერთ-ერთ მთავარ წინაპირობად განიხილება, სერიოზული პოლიტიკური დაბრკოლების წინაშე აღმოჩნდა. 7 ივნისს გამართული საპარლამენტო არჩევნების შედეგებმა პრემიერ-მინისტრ ნიკოლ ფაშინიანის გუნდს გეგმების განხორციელება გაურთულა.

მმართველმა პარტიამ „სამოქალაქო შეთანხმებამ“ საკონსტიტუციო უმრავლესობის მოპოვება ვერ შეძლო. წინასწარი მონაცემებით, პარლამენტში მათ მხოლოდ 64 მანდატი ექნებათ, მაშინ როდესაც კონსტიტუციური ცვლილებების რეფერენდუმზე გასატანად დეპუტატთა ხმების ორი მესამედია საჭირო.

პროცედურული ჩიხი

სომხეთის კანონმდებლობით, საკონსტიტუციო პროექტი პარლამენტმა უნდა დაამტკიცოს. რეფერენდუმის დანიშვნის უფლება მხოლოდ საკანონმდებლო ორგანოს აქვს, სადაც მმართველ ძალას ოპოზიციური პარტიების („ძლიერი სომხეთი“ 29 მანდატით და „სომხეთის ალიანსი“ 12 მანდატით) თანხმობის გარეშე ცვლილებების გატარება არ შეუძლია.

ნიკოლ ფაშინიანმა 11 ივნისს განაცხადა, რომ ხელისუფლება არსებულ ვითარებას შეაფასებს და შესაბამის დასკვნებს გამოიტანს. პრემიერმა პასუხი გასცა კითხვას იმის შესახებ, რჩება თუ არა რეფორმა დღის წესრიგში და არსებობს თუ არა მისი გვერდის ავლის სხვა გზები.

აზერბაიჯანის პოზიცია

აზერბაიჯანის ხელისუფლება, მათ შორის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი, კონსტიტუციის ცვლილებას კატეგორიულად მოითხოვს. ბაქოს პოზიციით, სომხეთის კონსტიტუცია აზერბაიჯანის მიმართ ტერიტორიულ პრეტენზიებს შეიცავს. საუბარია დამოუკიდებლობის დეკლარაციაზე, რომელიც მთიანი ყარაბაღის სომხეთთან გაერთიანებას გულისხმობდა.

სომხეთის იუსტიციის მინისტრმა სრბუჰი გალიანმა რეფერენდუმის ჩატარების მნიშვნელობაზე ისაუბრა და აღნიშნა, რომ ეს ხალხის პირდაპირი უფლებაა. თუმცა, კონსტიტუციონალისტები მკაცრნი არიან. ვარდან პოღოსიანის განცხადებით, პარლამენტის გვერდის ავლის ნებისმიერი მცდელობა უკანონო იქნება.

2 ფოტო — დააჭირე გასადიდებლად

ცენტრალური საარჩევნო კომისია ხმების საბოლოო დათვლას აწარმოებს და ოფიციალურ შედეგებს 14 ივნისისთვის გამოაქვეყნებს. მანამდე კი, ფაშინიანის მთავრობას უწევს გადაწყვიტოს, როგორ მოიპოვოს საჭირო მხარდაჭერა ოპოზიციური ფრაქციებისგან ან რა ალტერნატიული პოლიტიკური ნაბიჯები გადადგას.