აიოვას უნივერსიტეტის ჯანდაცვის მკვლევართა ახალი ნაშრომი მეტყველების გენეტიკურ საფუძვლებს ახლებურად წარმოაჩენს. აღმოჩნდა, რომ ადამიანის დნმ-ის უმცირესი ნაწილი პასუხისმგებელია ისეთ უნიკალურ უნარზე, როგორიცაა ენა.

კვლევის მიხედვით, ეს გენეტიკური სტრუქტურები, რომლებსაც მკვლევარები „ადამიანის წინაპართა სწრაფად განვითარებად რეგიონებს“ (HAQERs) უწოდებენ, ჯერ კიდევ თანამედროვე ადამიანისა და ნეანდერტალელების საერთო წინაპრის ეპოქაში ჩამოყალიბდა.

პროფესორი ჯეიკობ მაიკლსონი აღნიშნავს, რომ ენა ჰომო საპიენსის განმსაზღვრელი ნიშანია. მიუხედავად იმისა, რომ ცხოველები კომუნიკაციის სხვადასხვა ფორმას იყენებენ, ადამიანი ერთადერთი სახეობაა, რომელსაც ენის შექმნისა და ადაპტაციის უნარი აქვს.

HAQER-ები გენომის მეათედ პროცენტზე ნაკლებს შეადგენენ, თუმცა მათი გავლენა ენობრივ შესაძლებლობებზე 200-ჯერ აღემატება გენომის ნებისმიერ სხვა ნაწილს. მკვლევარები ამ სტრუქტურებს ბიოლოგიურ „აპარატურას“ (hardware) უწოდებენ, ხოლო ენას — „პროგრამულ უზრუნველყოფას“ (software).

საინტერესოა, რომ ეს „გენეტიკური ხმის რეგულატორები“ ნეანდერტალელებშიც არსებობდა და, შესაძლოა, უფრო გამოხატულიც კი იყო, ვიდრე თანამედროვე ადამიანებში. ეს ფაქტი ადასტურებს, რომ რთული კომუნიკაციისთვის საჭირო ბიოლოგიური საფუძველი გაცილებით ადრე არსებობდა, ვიდრე აქამდე მიიჩნევდნენ.

მეცნიერები ასევე საუბრობენ ევოლუციურ კომპრომისზე. რატომ შეწყვიტეს HAQER-ებმა განვითარება? პასუხი თავის ქალის ზომას უკავშირდება. ტვინისა და თავის ქალის ზომის ზრდამ, რაც ენის განვითარებას უწყობდა ხელს, მშობიარობის სირთულეები შექმნა, რამაც ევოლუციური „ჭერი“ დააწესა.

სამომავლოდ, კვლევის ჯგუფი აპირებს შეისწავლოს, თუ როგორ ურთიერთქმედებს ეს გენეტიკური მემკვიდრეობა გარემო ფაქტორებთან, რათა უკეთ გავიგოთ, თუ როგორ ეუფლებიან ბავშვები ენას.