სახსრების ტკივილის სამკურნალოდ ფართოდ გამოყენებადი დანამატი, გლუკოზამინი, შესაძლოა დაკავშირებული იყოს ალცჰაიმერის დაავადების უფრო სწრაფ პროგრესირებასთან. ფლორიდის უნივერსიტეტის მიერ ჩატარებულმა ახალმა კვლევამ აჩვენა, რომ კოგნიტური პრობლემების მქონე პაციენტებში, რომლებიც გლუკოზამინს მოიხმარდნენ, დემენციის განვითარების ალბათობა გაცილებით მაღალი იყო.

მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ გლუკოზამინი შესაძლოა ურთიერთქმედებდეს ტვინში მიმდინარე იმ ბიოლოგიურ პროცესებთან, რომლებიც ალცჰაიმერით დაავადებულ პაციენტებში უკვე დარღვეულია. კვლევის შედეგები, რომლებიც ჟურნალ Nature Metabolism-ში გამოქვეყნდა, ეფუძნება პაციენტთა სამედიცინო ჩანაწერების ანალიზს, ტვინის ქსოვილების კვლევასა და თაგვების მოდელებზე დაკვირვებას.

გლუკოზამინის მოხმარება და დემენციის რისკი

კვლევის ფარგლებში მეცნიერებმა ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით 2012-2024 წლების მონაცემები შეისწავლეს. ანალიზმა აჩვენა, რომ მსუბუქი კოგნიტური დარღვევების მქონე პაციენტებში, რომლებიც გლუკოზამინს იღებდნენ, დემენციის განვითარების რისკი 25%-ით უფრო მაღალი იყო, ვიდრე მათში, ვინც ამ დანამატს არ მოიხმარდა. გარდა ამისა, უკვე დიაგნოსტირებული ალცჰაიმერით დაავადებულთა შემთხვევაში, გლუკოზამინის მიღება სიკვდილიანობის 25%-იან ზრდასთანაც იყო დაკავშირებული.

მეტაბოლური გზები და ტვინის ჯანმრთელობა

კვლევის ავტორები ყურადღებას ამახვილებენ იმაზე, რომ გლუკოზამინი არის შაქართან დაკავშირებული მოლეკულა, რომელსაც სისხლ-ტვინის ბარიერის გადალახვა შეუძლია. ტვინში მოხვედრისას იგი მონაწილეობს ცილებზე შაქრის სტრუქტურების მიმაგრების პროცესში.

„ალცჰაიმერის მქონე ტვინში ეს სისტემა გადატვირთულია. ტვინი ზედმეტად ბევრ შაქრის სტრუქტურას ამატებს, რაც დაავადების დამცავი კი არა, არამედ გამამწვავებელი ფაქტორი ხდება“, — აცხადებენ მკვლევრები. თაგვებზე ჩატარებულმა ექსპერიმენტებმა აჩვენა, რომ გლუკოზამინის მიღებისას ცხოველებს სოციალური მეხსიერების დეფიციტი უუარესდებოდათ.

მიუხედავად იმისა, რომ კვლევა პირდაპირ მიზეზ-შედეგობრივ კავშირს ჯერ არ ამტკიცებს, ავტორები ხაზს უსვამენ, რომ საკითხი კლინიკურ კვლევებს საჭიროებს. მეცნიერთა თქმით, ეს დასკვნები ამყარებს მოსაზრებას, რომ მეტაბოლური დისფუნქცია ნეიროდეგენერაციულ დაავადებებში გადამწყვეტ როლს ასრულებს.

მკვლევრები მოუწოდებენ პაციენტებსა და ექიმებს, სიფრთხილით მოეკიდონ დანამატების მიღებას, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც საქმე კოგნიტური ფუნქციების დარღვევას ეხება. ეს აღმოჩენა შესაძლოა გახდეს საფუძველი ალცჰაიმერის სამკურნალოდ ახალი, მეტაბოლიზმზე ორიენტირებული თერაპიული მიდგომების შემუშავებისთვის.