ნეირომეცნიერების სფეროში რევოლუციური ცვლილება იწყება. მსოფლიოს ერთ-ერთი უმსხვილესი ტვინის კვლევის ცენტრი ტრადიციული მეთოდებიდან, კერძოდ, ხილის ბუზების (Drosophila) გამოყენებიდან, ახალ მოდელზე — გამჭვირვალე თევზ Danionella-ზე გადადის.

რატომ Danionella?

მკვლევარების მთავარი მიზანია, ზუსტად გაიგონ, როგორ მართავს ტვინი ცოცხალი ორგანიზმის ქცევას. გამჭვირვალე თევზი ამ პროცესისთვის იდეალური კანდიდატია, რადგან მისი სხეული და ქალა მეცნიერებს საშუალებას აძლევს, პირდაპირ დააკვირდნენ ნეირონულ აქტივობას ფაქტობრივად რეალურ დროში.

განსხვავებით სხვა ლაბორატორიული ცხოველებისგან, Danionella-ს გამჭვირვალე კანი და სტრუქტურა ამცირებს ბარიერებს დაკვირვების პროცესში. ეს ნიშნავს, რომ მეცნიერებს შეუძლიათ თვალი მიადევნონ ტვინის იმ პროცესებს, რომლებიც მანამდე მიუწვდომელი იყო.

ტვინი და ქცევა

მთავარი ამოცანაა ტვინსა და ქცევას შორის კავშირის დადგენა. მეცნიერები ცდილობენ, ნეირონული იმპულსებიდან მიღებული მონაცემები ადამიანის ტვინის ფუნქციონირებას შეადარონ. ეს კვლევა გადამწყვეტია იმისთვის, რომ გავიგოთ, როგორ იღებს გადაწყვეტილებებს ცოცხალი არსება.

კვლევითი ცენტრები ვარაუდობენ, რომ ეს მეთოდი გაცილებით უფრო ზუსტ მონაცემებს მოგვცემს, ვიდრე წინა თაობის მოდელები. Danionella-ს გამოყენებით, მეცნიერებს შეუძლიათ გაცილებით რთული ქცევითი სქემები გაშიფრონ.

მომავლის პერსპექტივა

მიუხედავად იმისა, რომ კვლევა ჯერ საწყის ეტაპზეა, მეცნიერები დიდ იმედებს ამყარებენ ამ მიმართულებაზე. გამჭვირვალე თევზის შესწავლა შესაძლოა გახდეს გასაღები ნეირომეცნიერებაში არსებული მრავალი გამოცანის ამოსახსნელად.

ეს ტექნოლოგიური ნახტომი მეცნიერებს საშუალებას მისცემს, უფრო ეფექტურად შეისწავლონ ტვინის პათოლოგიებიც. თუმცა, დღეისთვის მთავარი ყურადღება მაინც ბაზისური ნეირონული კავშირების დადგენაზეა გამახვილებული.